ანტიბიოტიკები

პარაგრაფი ლალი დათეშიძის წიგნიდან  ,,ზოგადი ფარმაკოლოგია და კლინიკური ფარმაცია”. 2000 წ.

ანტიბიოტიკები ბიოლოგიური წარმოშობის ქიმიური ნაერთებია, რომელთაც შერჩევითი დამაზიანებელი ან დამღუპველი მოქმედება აქვთ მიკროორგანიზმების მიმართ. სამედიცინო პრაქტიკაში გამოიყენება ანტიბიოტიკები, რომელთა პროდუცენტებია სხვადასხვა მიკროორგანიზმები, როგორიცაა აქტინომიცეტები, ობის სოკოები, სხვადასხვა ბაქტერიები. ამავე ჯგუფში შედის ასევე, ბუნებრივი ანტიბიოტიკების ნაწარმები და მათი სინთეზური ანალოგები.
ანტიბიოტიკებს შესაძლოა გააჩნდეთ ანტიბაქტერიული, სოკოს საწინააღმდეგო და სიმსივნის საწინააღმდეგო მოქმედება.
ანტიბიოტიკები ერთმანეთისგან განსხვავდებიან ანტიმიკრობული აქტივობის სპექტრით. ზოგიერთი მათგანი მოქმედებს უპირატესად გრამდადებით ბაქტერიებზე (ბიოსინთეზური პენიცილინები, მაკროლიდები), ზოგი – გრამუარყოფით ბაქტერიებზე (პოლიმიქსინები). ზოგიერთ ანტიბიოტიკს გააჩნია მოქმედების ფართო სპექტრი (ტეტრაციკლინები, ლევომიცეტინი და სხვა) და აქტიურია როგორც გრამდადებითი ასევე, გრამუარყოფითი მიკროორგანიზმების, რიკეტსიების, ქლამიდების და სხვათა მიმართ.
ანტიბიოტიკების მიკრორგანიზმებზე მოქმედების შედეგად ამ უკანასკნელთა გამრავლება ითრგუნება (ბაქტერიოსტსტიკური ეფექტი), ან ხდება დაღუპვა (ბაქტერიოციდული ეფექტი).
ანტიბიოტიკების ანტიმიკრობული მოქმედების ძირითადი მექანიზმებია:
1. ბაქტერიის უჯრედის კედლის სინთეზის დარღვევა (პენიცილინები, ცეფალოსპორინები);
2. ციტოპლაზმური მემბრანის განვლადობის დარღვევა (პოლიმიქსინები);
3. უჯრედშიდა ცილის სინთეზის დარღვევა (ტეტრაციკლინები, ლევომიცეტინი, ამინოგლიკოზიდები და სხვა);
4. რნმ-ის სინთეზის დარღვევა (რიფამპიცინი).

გაფრთხილება!

საავტორო უფლებები
მასალა წარმოადგენს “ლალი დათეშიძის სამედიცინო ენციკლოპედიის” ნაწილს. საავტორო უფლებები დაცულია.

თემატურად მომიჯნავე სტატიები

ლიტერატურა
1. დათეშიძე ლალი, შენგელია არჩილ, შენგელია ვასილ. “ქართული სამედიცინო ენციკლოპედია”. თბილისი, 2005. “ტექინფორმის” დეპ. N: 1247. პროფ. თეიმურაზ ჩიგოგიძის რედაქციით.
2. დათეშიძე ლალი, შენგელია არჩილ, შენგელია ვასილ; “ქართული სამედიცინო ენციკლოპედია”. მეორე დეპო-გამოცემა. ჟურნალი “ექსპერიმენტული და კლინიკური მედიცინა”. N: 28. 2006. დეპ. პროფ. თეიმურაზ ჩიგოგიძის საერთო რედაქცით.

ბმულები: 1. ლალი დათეშიძის საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2. სამედიცინო ლიტერატურა 3. სამონასტრო ბაღები