ჭიები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჭიები – (Vermes)  უხერხემლო ცხოველების ჯგუფი, რომელიც შეიცავს 46 ათ – მდე სახეობას აქვთ მოგრძო სხეული, რომლის კედლები შედგება კანის საფარვლისა და კუნთებისაგან (კან – კუნთოვანი პარკი). მოძრაობენ უმთავრესად სხეულის პერისტალტიკური შეკუმშვის  Read More …

წვეტიანიშრე (ეპიდერმისის უჯრედების)

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი წვეტიანიშრე (ეპიდერმისის უჯრედების) – (stratum spinosum) მრავალშრიანი ბრტყელი ეპითელიუმის – პოლიგონური ფორმის ეპითელიოციტების (წვეტიანი ეპიდერმოციტი – epidermocytus spinosus) ერთმანეთთან დაკავშირებული მოკლე ციტოპლაზმური მორჩებით, ტონოფიბრილების შემცველი დესმოსომებით (ტონოფიბრილები დესმოსომებში ბოლოვდება). უჯრედთა 5 – Read More …

ცუმბუშის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ცუმბუშის სინდრომი – წითელი ბრტყელი ლიქენის ატროფიული ან სკლეროზული ფორმა. ეტიოლოგია უცნობია, წარმოადგენს დამოუკიდებელ ნოზოლოგიურ ერთეულს. სხეულის ზედა ნაწილში, ზედა კიდურებზე, სასქესო ორგანოებსა და ანუსის მიდამოში არის ერთეული ან შეჯგუფული პატარა, ბრტყელი, Read More …

შუამდებარე შრე

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შუამდებარე შრე – / წვეტიანი  უჯრედების / (stratum intermedium spinosum) მრავალშრიანი ბრტყელი ეპითელიუმის ბაზალურ შრეზე მდებარე პოლიგონურ უჯრედთა შრე (წვეტიანი ეპიდერმოციტი  –  epidermocytus spinosus). უჯრედებს აქვთ პლაზმოლემის გამონაზარდები ეკლების სახით, რომლებზეც დესმოსომებია. Read More …

შტილერის დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შტილერის დაავადება – შტილერის სინდრომი, შტილერის ასთენია, კონსტიტუციური ანომალიის ნაირსახეობა, ნიშნები: მაღალი სიმაღლე, ვიწრო გულ – მკერდი, გრძელი კისერი, ჰიპოტონიური კუნთები, მკრთალი კანი, წვეთოვანი გული, სპლენექტომია, შემაერთებელი ქსოვილის სისუსტე (განსაკუთრებით მყესების), ბრტყელტერფიანობა, Read More …

ქსანთელაზმა

ქსანთელაზმა – ქსანთომა ბრტყელი, მცირედ ამოწეული ბალთის სახით; ხშირად ლოკალიზდება ქუთუთოების კანზე, ყურის ნიჟარებზე, პირის ღრუს ლორწოვანზე გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი

ურბახ – ვიტეს დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ურბახ – ვიტეს დაავადება – (E. Urbach, ამერიკ. დერმატოლოგი; C. Wiethe, ავსტრ. ოტოლარინგოლოგი; სინ.: კანისა და ლორწოვანი გარსების ჰიალინოზი, ლიპოპროტეინოზი) კანისა და ლორწოვანი გარსების დაავადება, რომელიც წარმოიქმნება ლიპიდური და ცილოვანი ცვლის მოშლის Read More …

უკანა რქოვანას ეპითელიუმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უკანა რქოვანას ეპითელიუმი – (epithelium posterius / corneae / ბერძნ.epi – ზევით, thele – დვრილი; ლათ.posterior – უკანა და cornea – რქოვანა) – ერთშრიანი ბრტყელი, ეპითელიუმი, შედგება პოლიგონური უჯრედებისაგან, ამოფენს რქოვანას უკანა Read More …

ტუჩის შუამდებარე ნაწილი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტუჩის შუამდებარე ნაწილი – (pars intermedia labii)   ტუჩის შუამდებარე ნაწილი, დაფარულია მრავალშრიანი ბრტყელი გარქოვანებული ეპითელიუმით, რომლის ქვეშ მრავალრიცხოვანი სისხლის კაპილარებია. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 წ.) Read More …

ტობლერის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტობლერის სინდრომი – (L. Tobler, შვეიც.  პადიატრი)  სახეზე ბრტყელი ჰემანგიომის თანდაყოლილი შერწყმა ზედა ყბის ნაწილობრივ ცალმხრივ ჰიპერტროფიასთან. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

სახსრის მენისკი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სახსრის მენისკი – (menisci articulares; ბერძ. Meniskos მთვარის ნამგალი)სახსარშიგა ხრტილოვანი ბრტყელი წარმონაქმნი მუხლის სახსარში, რომელიც ზრდის სასახსრე ზედაპირების შეხების ფართს და კონგრუენტობასა და ასრულებს  ერთგვარი ბუფერის ფუნქციას. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

სანერწყვე ჯირკვლების ჩართული სადინარი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სანერწყვე ჯირკვლების ჩართული სადინარი – (ductus intercalatus)   სანერწყვე ჯირკვლების გამომტანი სადინრების სისტემის დასაწყისი ნაწილი. ვიწრო, მოკლე მილაკებია, რომლებიც ამოფენილია ერთშრიანი ბრტყელი ან კუბური ეპითელიუმით გარშემოვლებული მიოეპითელური  უჯრედებით (მიოეპითელიოციტი  –  myoepitheliocytus). გაფრთხილება! ბმულები: Read More …

სათესლის ბადე

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სათესლის ბადე – (rete testis)   თესლის გამომტანი გზების ნაწილი, ლოკალიზებულია შუასაყარში, რომელთა მილაკების ამომფენი ეპითე­ლიუმი კუბური და ბრტყელი ფორმის  უჯრედებითაა წარმოდგენილი. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 Read More …

რქოვანას წინა ეპითელიუმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი რქოვანას წინა ეპითელიუმი – (epithelium corneae anterius ბერძნ.epi  –  ზევით, thele  –  დვრილი; ლათ.cornea  –  რქოვანა და anterior  –  წინა)   მრავალშრიანი ბრტყელი გაურქოვანებელი ეპითელიუმი, ახასიათებს მაღალი მიტოზური აქტივობა და კარგად გამოხატული ინერვაცია. Read More …

პოდოციტები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პოდოციტები – (podocyti; podocytus ლათ.podium – ამაღლება და ბერძნ.cytos – უჯრედი) თირკმლის სხეულაკის კაფსულის შიგა ფურცლის წარმომქმნელი ეპითელიუმის ბრტყელი უჯრედები – ეპითელიოციტები. უსწორო ფორმის უჯრედებია, რომელთა სხეულებიდან გამოდის რამდენიმე მსხვილი მორჩი – Read More …

პლატიბაზია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლატიბაზია – (ბერძ. platys – ბრტყელი basis – ფუძე) ძვლოვანი კრანიოვერტებრალური ანომალია (განვითარების თანდაყოლილი მანკი): ქალას ფუძის გამკვრივება (შემჭიდროვება), რის შედეგადაც ქალას თავქვე მდებარეობს ქალას წინა ფოსოს სიბრტყესთან მიმართებით უფრო ჰორიზონტალურად, ვიდრე Read More …

პლატი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლატი – (ბერძ. platys ბრტყელი, ფართო) რთული სიტყვების შემადგენელი ნაწილი, რომელიც აღნიშნავს ბრტყელს, ფართოს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

პიკარდი – ლასიუერ – ლიტლის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პიკარდი – ლასიუერ – ლიტლის სინდრომი – წითელი ფოლიკულური დეკალვილირებული ლიქენი. ფოლიკოლურ კერატოტიულ გამონაყარსა და თავის არეში ნაწიბუროვანი ალოპეციის შერწყმა, იღლიისქვეშა ჩაღრმავებებსა და ბოქვენის არეში. ეტიოლოგია დადგენილი არ არის. სინონიმები: ლიტლის წვეტიანი Read More …

პანკრეასის ჩართული სადინარი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პანკრეასის ჩართული სადინარი – (ductus intercalatus / pancreatis / ) კუჭ უკანა ჯირკვლის გამომტანი სადინრების სისტემის დასაწყისი ნაწილი. აცინუსს აერთებს აცინუსებს შორის სადინრებთან. ჩართული სადინრის კედელი ამოფენილია ერთშრიანი ბრტყელი ეპითელიუმით. (ც. გაჩეჩილაძე, Read More …

ოკერმანის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოკერმანის სინდრომი – მანოსიდეროზი. მემკვიდრეობითი ანომალიების კომპლექსი. გადაცემის ტიპი ავტოსომურ – რეცესიული. ნიშნები: ინფექციისადმი მომატებული მგრძნობელობა, სხეულის უხეში აგებულება დიდი ჩონჩხით და სიმაღლით, მაკროგლოსია, ბრტყელი ცხვირი, დიდი ყურები, იშვიათი კბილები, დიდი თავი, Read More …

ნევუსი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნევუსი – 1. (‘’ხალი’’) (კანისა და ვენ. დაავ.) არსებობს დაბადებიდან, ან ვითარდება სიცოცხლის პირველ წლებში. სიმპტომები. განასხვავებენ სისხლძარღვოვან, მეჭეჭისებურ და პიგმენტურ ფორმებს. სისხლძარღვოვანი ნევუსები – ანგიომები და ჰემანგიომები (იხ. ,,ანგიომები’’). მეჭეჭოვანი ნევუსები Read More …

მუკოეპიდერმალური სიმსივნეები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მუკოეპიდერმალური სიმსივნეები – (ლათ. Mucus ლორწო + ბერძ. Epiderma ეპიდერმისი + eidos სახე; სინ.: ეპითელიომა ორმაგი მეტაპლაზიით, სკორპილის სიმსივნე)სიმსივნეები, რომლებიც წარმოქმნილია ბრტყელი ეპითელის უჯრედებისაგან და უჯრედებისაგან, რომლებიც ახდენენ ლორწოვანი ნივთიერების (მუკოიდური) სეკრეციას. Read More …

მეჭეჭები

მეჭეჭები – (კანისა და ვენ. დაავ) კანის კონტაგიოზური, ვირუსული დაავადება, რომელიც ნებისმიერ ასაკში გვხვდება. სიმპტომები. განასხვავებენ ჩვეულებრივ (მარტივ), ბრტყელ (სიყმაწვილის) და ლანჩისებურ მეჭეჭებს. ჩვეულებრივი მეჭეჭები – ქინძისთავის ან ბარდის მარცვლის ზომის, მკვრივი, არაანთებითი კვანძები, რომელთაც გააჩნიათ არასწორი ზედაპირი დვრილისებრი წანაზარდებით; Read More …

მეზოთელური უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მეზოთელური უჯრედები – (cellulae mesothelicae ბერძნ. mesos – შუა და thele – ამომფენი) სეროზული გარსების (პლევრის, მუცლის ღრუს, ეპიკარდიუმის, პერიკარდიუმის) ამომფენი ერთშრიანი ეპითელიუმის, ე.წ.მეზოთელიუმის ბრტყელი უჯრედები. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის Read More …

მეზოდერმა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მეზოდერმა – (mesoderma ბერძნ.mesos – შუა; derma – კანი, გარსი)­ შუა ჩანასახოვანი ფურცელი, წარმოქმნილია ექტოდერმის (ქონდ­რია­ნებში) და პირველადი ზოლის (ძუძუმწოვრებსა და ადამიანში) უჯრედების გამოსახულებითა და დიფერენცირებით. ექტო და ენდოდერმას შორის უჯრედთა შრის Read More …

მბგერავი ნაოჭები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მბგერავი ნაოჭები – (plicae vocales ლათ.plica – ნაოჭი)  ხორხის ლორწოვანი გარსის ნაოჭები, დაფარული მრავალშრიანი ბრტყელი ეპითელიუმით, რომლის სისქეში ლოკალიზებულია განივზოლიანი კუნთოვანი ქსოვილი (უზრუნველყოფს ნაოჭებს შორის სანათურის ცვლილებებს ხმის წარმოქმნის დროს. (ც. გაჩეჩილაძე, Read More …

მასუდა – კიტახარას სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მასუდა – კიტახარას სინდრომი – პრერეტინული შეშუპება, ბადურის იდიოპათიკური ბრტყელი ატკეცა, ცენტრალური ექსუდატური რეტინიტი, ანგიოსპასტიკური ცენტრალური რეტინოპათია, ანგიონევრიტული ცენტრალური ქორიორეტინოპათია, ცენტრალური სერიოზული ქორიორეტინიტი – თვალის ტოქსიკურ ინფექციური ბუნების დაავადება. ახასიათებს ქორიოპათიკური ფირფიტის Read More …

მალაკოპლაკია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მალაკოპლაკია – (malacoplakia; ბერძ. Malakos რბილი + plax ფირფიტა)იშვიათი დაავადება, შარდის ბუშტის უპირატესი დაზიანებით. აღწერილია ექსტრავეზიკულური ფორმებიც. დაავადება ხასიათდება სხვადასხვა ზომისა და კონფიგურაციის, მოყვითალო ფერის, ბრტყელი ბალთების გაჩენით; ასეთი წარმონაქმნები ხშირად ლაგდება Read More …

ლეტერერ – სივეს დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ლეტერერ – სივეს დაავადება – (E. Letterer, გერმ. პათოლოგი; A. Siwe შვედი პედიატრი; სინ.: მწვავე სისტემური პროგრესირებადი ჰისტიოციტოზი, ავთვისებიანი ჰისტიოციტოზის საბავშვო ფორმა) დაავადება, რომელიც ხასიათდება ატიპიური ჰისტიოციტების ზრდის კერების წარმოქმნით კანში, ძვლებში, Read More …

ლევანდოვსკი – ლიუტსის დისპლაზია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ლევანდოვსკი – ლიუტსის დისპლაზია – (სინ.: მეჭეჭოვანი ეპიდერმოდისპლაზია) კანის იშვიათი დაავადება, რომელიც ხასიათდება მრავლობითი პოლიმორფული გამონაყრით. დაავადება ვლინდება ადრეული ბავშვობის ასაკში. სახის, კისრის, კიდურების კანსა და იშვიათად ლორწოვან გარსებზე აღინიშნება სიმეტრიულად განლაგებული Read More …