ყბის მოტეხილობები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ყბის მოტეხილობები – ყბის ძვლის მოტეხილობა მისი მთლიანობის დარღვევით. ეტიოლოგია. საყოფაცხოვრებო, სპორტული, ცეცხლნასროლი და სხვა სახის ტრავმები. პათოგენეზი. პათოლოგიური მოტეხილობები განპირობებულია სხვადასხვა დაავადებებით – ქრონიკული ოსტეომიელიტით, ავთვისებიანი სიმსივნეებით, ფიბროზული ოსტიტით და სხვ. Read More …

ქსელის საოპერციო სისტემა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქსელის საოპერციო სისტემა – (ინტ.) network operating system  პროგრამათა კომპლექსი, რომელიც ქსელში მონაცემთა შენახვას, დამუშავებასა და გადაცემას უზრუნველყოფს. განსაზღვრავს მაღალი დონეების პროტოკოლების ურთიერთდაკავშირებულ ჯგუფს, რომლებიც ქსელის ძირითად ფუნქციების შესრულებას განაპირობებენ, როგორიცაა: ობიექტთა Read More …

ქრომატინული შრე

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრომატინული შრე – (stratum chromatinosum ბერძნ.chroma  –  ფერი)   ინტერფაზური უჯრედის ბირთვის ღებვადი გარეთა შრე, რომელიც ციტოპლაზმასა და კარიოლიმფის საზღვრებზე მდებარეობს. ს.ი.შჩელნუკოვის (1962) მონაცემების თანახმად, ის შედგება დნმ – ის შემცველი ქრომატინისაგან და Read More …

ფორმატი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფორმატი – (ინტ.) format ინფორმაციული ობიექტის სტრუქტურა. განსაზღვრავს მონაცემთა წარმოდგენისა და განლაგების წესებს სხვადასხვანაირ ობიექტებში: დოკუმენტებში, ცხრილებში, მონაცემთა ბლოკებსა და ბაზებში და სხვ. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა Read More …

ფარისებრი ჯირკვლის კიბო

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფარისებრი ჯირკვლის კიბო – შეადგენს სიმსივნეების 1% – ს. ქალებში იგი 2 – ჯერ უფრო ხშირია, ვიდრე მამაკაცებში. დაავადების დაწყების საშუალო ასაკია 43 – 44 წელი. ჰისტოლოგიურად განსაკუთრებით ხშირია პაპილარული კიბო (60 Read More …

ფაილი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფაილი – (ინტ.) file  მეხსიერების სახელწოდებულ არეში ჩაწერილ მონაცემთა ერთობლიობა, რომელიც განიხილება როგორც განუყოფელი მთლიანობა; მეხსიერების არის  სახელი ერთდროულად ფაილის სახელიცაა. ფაილების სახელები ინახება დირექტორიებში, ანუ კატალოგებში. ფაილის სრული სახელი მოიცავს მის Read More …

უჯრედის ცენტრი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედის ცენტრი – (centrum cellulae იხ.სინ.ცენტროსომა) უჯრედის ერთ – ერთი უმნიშვნელოვანესი ორგანოიდი – მისი კინეტიკური ცენტრი. იგი შედგება ერთი ან ორი თვითრედუპლიცირებადი წარმონაქმნის, ე.წ.ცენტრიოლისაგან, რომლებიც ერთმანეთთან დაკავშირებულია ცენტროდესმოზით და გარშემო შემორტყმულია ნათელი Read More …

უჯრედის ბირთვი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედის ბირთვი – (nucleus cellulae სინ.caryon) – უჯრედის ძირითადი კომპონენტი, რომელიც უზრუნველყოფს მათ რეპროდუქ­ციას,­ გენეტიკურ დეტერმინაციას და ცილის სინთეზის რეგულაციას. უჯრედის უმნიშვნელოვანესი ნაწილი, რომლის მოქმედებასთანაა და­კავშირებული გენეტიკური ინფორმაციის გადაცემა. გარეგნულად ბირ­თვი უფრო Read More …

სოციალური სტატუსი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სოციალური სტატუსი – (ფსიქოლოგია) (ლათ. status – მდგომარეობა)1. ინდივიდის ან ჯგუფის ობიექტური ადგილი სოციალურ სისტემაში, მათი მახასიათებლების შესაბამისად (ბუნებრივი, პროფესიონალური, ეთნიკური და სხვ.); 2. სუბიექტის მდგომარეობა პიროვნებათშორის ურთიერთობათა სისტემაში, რომელიც განსაზღვრავს მის Read More …

სოციალური ინტელექტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სოციალური ინტელექტი – (ინტ.)საზოგადოების ერთობლივი შემოქმედებითი პოტენციალი;  ის განსაზღვრავს ადამიანების უნარს შექმნან და აითვისონ ცოდნის ახალი წყაროები, შრომის ორგანიზაციის ფორმები და მეთოდები, ახალი ტექნოლოგიები. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები Read More …

სააგენტო ხელშეკრულება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სააგენტო ხელშეკრულება – ხელშეკრულება დამკვეთსა და აგენტს შორის, რომელიც განსაზღვრავს დავალებების მოცულობას, რომელსაც აგენტი კისრულობს შეასრულოს გარკვეული ანაზღაურების საფასურად დამკვეთის ხარჯზე და მისი სახელით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები Read More …

სააგენტო შეთანხმება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სააგენტო შეთანხმება – შეთანხმება პრინციპალსა და აგენტს შორის, რომელიც განსაზღვრავს დავალების მოცულობასა და ხასიათს, რომლის შესრულებასაც აგენტი კისრულობს პრiნციპალის სახელითა და ხარჯით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და Read More …

პიროვნების მოტივაციური სტრუქტურა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პიროვნების მოტივაციური სტრუქტურა – მოტივების ერთობლიობა, რომელიც დაკავშირებული და განპირობებულია მოქმედების აზრწარმოქმნის მოტივით, ქცევის შინაგანი დეტერმინატი, რომელიც განსაზღვრავს მის ზოგად მიმართულებას. პიროვნების მოტივაციურ სტრუქტურაში შესაძლებელია გამოიყოს სამი შრე: შრომის ფასეულობანი, პრაქტიკული მოთხოვნები Read More …

პირველადი სასქესო ნიშნები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პირველადი სასქესო ნიშნები – ადამიანისა და ცხოველთა საქესო ორგანოები, ე. ი. მდედრისა და მამრის განმასხვავებელი ორგანოები, რომლებიც უშუალოდ გამრავლების ფუნქციას ასრულებენ. პირველადი სასქესო ნიშნებს შეადგენენ გონადები (საკვერცხე, სათესლე), სასქესო გზები და გარეგანი Read More …

პედუნკულიტი თირკმლის წიაღის

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პედუნკულიტი თირკმლის წიაღის – (ლათ. Pedunculus ფეხი, ღერო + – itis) თირკმლის წიაღის მიდამოში უჯრედისის ანთებით – სკლეროზული პროცესი. პედუნკულიტი განსაკუთრებით ხშირად ვითარდება პიელონეფრიტის დროს, რომელიც მიმდინარეობს მომატებული მენჯშიგა წნევის, თირკმელების კენჭოვანი Read More …

მელანინი

მელანინი – 1. შავი და მუქი ყავისფერი პიგმენტების საერთო სახელწოდება, რომელსაც შეიცავს თმა, კანი და ბადურა, ჩვეულებრივ, ცილებთან კომპლექსის სახით. 2. ყავისფერი ან შავი (ეუმელანინები) ან ყვითელი (ფეომელენინები) მაღალმოლეკულური, წყალში უხსნადი პიგმენტი. განსაზღვრავს ადამიანის კანის ფერს. გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო Read More …

ლიმფოციტოზი მწვავე ინფექციური

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ლიმფოციტოზი მწვავე ინფექციური – (lymphocytosis; ლიმფოციტები +  – osis) ინფექციური დაავადება, რომელსაც იწვევს ვირუსი და ხასიათდება კლინიკური სიმპტომების მრავალფეროვნებით, ლეიკოციტოზითა და ჰიპერლიმფოციტოზით სისხლში და ძვლის ტვინში. დაავადების გამომწვევია ლიმფოტროპული ვირუსი, რომელიც ხახის Read More …

კონტრაქტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი კონტრაქტი – წერილობითი ხელშეკრულება, რომელიც განსაზღვრავს მასზე ხელმომწერი მხარეების ურთიერთმოვალეობებსა და უფლებებს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები 5.ორსულობა და მშობიარობა

ენტროპია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ენტროპია – (ინტ.) entropy ინფორმაციის თეორიის ფუნდამენტური ცნება, რომელიც საინფორმაციო სისტემის შინაგანი მოუწესრიგებლობის ზომას განსაზღვრავს. ჩაკეტილი სისტემის ენტროპიას და მოუწესრიგებლობას ყოველთვის ზრდის ტენდენცია გააჩნია; თუ სისტემა, ვთქვათ, ლოკალური ქსელი, ჩაკეტილი არაა და Read More …

ენდოპლაზმური ბადე

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ენდოპლაზმური ბადე – (rete endoplasmicum) უჯრედის ორგანოიდი, რომელიც წარმოდგენილია a – და b – ციტომემბრანებით შემოსაზღვრული სუბმიკროსკოპული არხების, მილაკების, მომრგ­ვალო ან მოგრძო ბუშტუკებისა და გაბრტყელებული პარკების განტოტ­ვილი სისტემით. არჩევენ ორი ტიპის ენდოპლაზმურ Read More …

ბანერი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ბანერი – (ინტ.) banner სარეკლამო ხასიათის ტექსტური ბლოკი ან გამოსახულება, რომელიც შეიცავს ჰიპერმითითებას ვებ – გვერდზე, სადაც დაწვრილებითა არის მოთხრობილი რაიმე სახის მომსახურებისა ან პროდუქციის შესახებ. ბანერებს განალაგებენ სხვადასხვა ინტერნეტ – რესურსებში Read More …

არქიტექტურა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი არქიტექტურა – (ინტ.) architecture კონცეფცია, რომელიც განსაზღვრავს რთული ობიექტის კომპონენტების მოდელს, სტრუქტურას, ფუნქციებსა და ურთიერთკავშირს. ამ გაგებით შეიძლება ვისაუბროთ, როგორც კომპიუტერული ან საინფორმაციო სისტემის, ასევე ორგანიზაციული ან მენეჯმენტის სისტემის არქიტექტურაზე. გაფრთხილება! ბმულები: Read More …

ანორგაზმია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ანორგაზმია – ყველაზე უფრო ხშირი ფრიგიდულობის გამოვლინება, განპირობებული სქესობრივი ურთიერთობების დისჰარმონიით. შესაძლებელია წარმოიქმნას მამაკაცის ნაადრევი თესლის დაღვრის, შეწყვეტილი სქესობრივი აქტის, ქალის არასაკმარისი ფსიქოეროტიკული მომზადების, არასწორად შერჩეული პოზის შედეგად. გარდა ამისა, ქალი, როგორც Read More …

ალდოსტერონი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ალდოსტერონი – ალდოკორტინი, თირკმელზედა ჯირკვლის ქერქის ჰორმონი კორტიკოსტეროიდების ჯგუფისა. აწესრიგებს ორგანიზმში მინერალურ ცვლას. მოლეკულური მასა 360,43 ალდოსტერონი 1952 კრისტალების სახით გამოყვეს, 1959 კი სინთეზურად მიიღო ვ. ბეტშტეტერმა. ალდოსტერონი ხელს უწყობს ორგანიზმში ნატრიუმის Read More …

აზონალურობა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი აზონალურობა – (ბერძნ. a – უარყ. ნაწ. და zone – სარტყელი, ზონა), რაიმე ბუნებრივი მოვლენის გავრცელება ისე, რომ იგი მიზეზობრივად დაკავშირებული არ არის მოცემული ტერიტორიის ზონალურ თავისებურებებტან (იხ. ზონალურობა). ა – მ Read More …

ავიდიტეტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ავიდიტეტი – (ლათ. aviditas – მგზნებარე სურვილი, სიხარბე) ანტისხეულის ანტიგენისადმი სწრაფვის ხარისხი, რომელიც განსაზღვრავს იმუნური რეაქციების მიმდინარეობის სისწრაფესა და სისრულეს, ასევე მიღებული ანტიგენ – ანტისხეულის კომპლექსის სიმყარეს. გაფრთხილება! ბმულები: 1. ლალი დათეშიძის Read More …