ჰისტოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჰისტოგენეზი – (histogenesis ბერძნ. histos  –  ქსოვილი და genesis  –  განვითარება)  –  ქსოვილის განვითარება ემბრიონული საწყისების უჯრედული მასალისაგან. ჰისტოგენეზს ახასიათებს უჯრედის სპეციალიზაციასთან დაკავშირებული უჯრედოვანი დიფერენცირების გაძლიერება. ამას თან სდევს ბირთვულ – ციტოპლაზმური Read More …

ციტოტროფობლასტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტოტროფობლასტი – (cytotrophoblastus ბერძნ. cytos – უჯ­რედი და იხ.ტროფობლასტი) – ტროფობლასტის შიგნითა შრე, რომელიც შედგება კუბურ უჯრედთა (trophoblastocyti) ერთი შრისაგან. ციტოტროფობლასტის გარეთ მდებარეობს ტროფობლასტის სიმპლასტური ნაწილი – პლაზმოდიოტროფობლასტი. ტროფობლასტის მასალის დიფერენცირება უჯრედულ Read More …

ციტოტოქსიკური T – ლიმფოციტები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტოტოქსიკური T – ლიმფოციტები – (T – lymphocyti cytotoxici) – ლიმფოციტები, რომელთა პროლიფერაცია და დიფერენცირება ეფექ­ტორულ უჯრედებად მიმდინარეობს პერიფერიულ სისხლმბად ორგა­ნოებში ანტიგენის მოქმედების საპასუხოდ. უზრუნველყოფენ ორგანიზ­მის შიგა გარემოს გენეტიკურ მუდმივობას – შლიან Read More …

უჯრედული ქსოვილოვანი კულტურა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედული ქსოვილოვანი კულტურა – (ლათ.cultura – თესვა, მოყვანა, დამუშავება) – ციტო და ჰისტოლოგიური კვლევის მეთოდი ორგანიზმის გარეთ ხელოვნურ მკვებავ გარემოში ქსოვილთა ნაჭრების ან ცალკეული უჯრედების ცოცხლად შენარჩუნების გზით. უჯრედების კულტივირება in vitro^ Read More …

უჯრედების დედიფერენცირება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედების დედიფერენცირება – (dedifferentiatio cellularum ლათ.de – უკან მოძრაობა და იხ.დიფერენცირება) უჯრედების სტრუქ­ტურის გამარტივება, რომელიც დაკავშირებულია მათი სპეციალიზა­ციის თვისებების დროებით დაკარგვასთან. ასეთი მდგომარეობა იქმნება უჯრედზე ძლიერი გამღიზიანებლების მოქმედებით, რაც აღინიშნება მე­ქანიკური, თერმული, Read More …

სომატური ციტოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სომატური ციტოგენეზი – (cytogenesis somatica ბერძნ.cytos  –  უჯრედი და გენესის  –  განვითარება)  –  სომატური  უჯრედების განვითარების პროცესი. ის მიმდინარეობს ონტოგენეზის ჩანასახოვანამდე, ჩანასახოვან და ქსოვილოვან ეტაპებზე. ჩანასახოვანამდე და ჩანასახოვან პერიოდებში სომატური  უჯრედები ძირითადად Read More …

სომატური უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სომატური უჯრედები – (somatocyti ბერძნ. soma, somatos  –  სხეული) ორგანიზმის ყველა უჯრედი, სასქესო  უჯრედების გარდა . სომატურ უჯრედებად მიჩნეულია ბლასტომერები, ემბრიონული ჩანასახების  უჯრედები (სასქესო  უჯრედების გარდა) და ქსოვილოვანი  უჯრედები. ისინი განსხვავდებიან დიფერენცირების Read More …

ნეოპრეფორმიზმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნეოპრეფორმიზმი – კონცეფციაა, რომლის თანახმად, ინდივიდუალური განვითარება დაყვანილია ადრე არსებულ მემკვიდრეობით ფაქტორთა (ვეისმანის „დეტერმინანტი“ გენები და სხვ.) განაწილებამდე უჯრედებს შორის მათი არათანაბარი მემკვიდრეობითი გაყოფის გზით. სინამდვილეში, უჯრედთა დიფერენცირება გულისხმობს არა გენების განაწილებას, Read More …

ნეირობლასტომები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნეირობლასტომები – ვითარდება სიმპათიკურ ნერვებში და განგლიებში, ასევე თირკმელზედა ჯირკვლის მედულარულ შრეში. განსაკუთრებით ხშირად ვითარდება თირკმელზედა ჯირკვლის და მიმდებარე ქსოვილების ზონაში, შემდეგ კისრის განგლიებიდან, უკანა შუასაყარიდან, პერიტონეუმგარე სივრციდან და მუცლის ღრუდან. ამ Read More …

ნაადრევი სქესობრივი განვითარება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნაადრევი სქესობრივი განვითარება – სქესობრივი მომწიფება გოგონებში 8 წლისა და ბიჭუნებში 10 წლის ასაკამდე. ეტიოლოგია, პათოგენეზი. პათოლოგიური პროცესების დროს ჯალღუზისებრ ჯირკვალში, ჰიპოთალამუსის მიდამოში ჰიპოთალამურ – ჰიპოფიზურ სისტემაში ვითარდება ცვლილებები, რომლებიც მოგვაგონებს ცვლილებებს Read More …