ქრომატინული შრე

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრომატინული შრე – (stratum chromatinosum ბერძნ.chroma  –  ფერი)   ინტერფაზური უჯრედის ბირთვის ღებვადი გარეთა შრე, რომელიც ციტოპლაზმასა და კარიოლიმფის საზღვრებზე მდებარეობს. ს.ი.შჩელნუკოვის (1962) მონაცემების თანახმად, ის შედგება დნმ – ის შემცველი ქრომატინისაგან და Read More …

ფენოტიპი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფენოტიპი – ორგანიზმის ყველა ნიშან – თვისებების ერთობლიობა, რომლებიც ფორმირდება მისი ინდივიდუალური განვითარების პროცესში. ყალიბდება გენოტიპისა და გარემო პირობების ურთიერთქმედების შედეგად. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

ტრანზაქცია

.. 1. ტრანზაქცია  (ინგ. transaction, ლათ. transactio — ხელშეკრულება, შესრულება) — მინიმალური ლოგიკური ოპერაცია, რომელიც გარკვეული აზრის მატარებელია და შესაძლებელია შესრულდეს  მხოლოდ მთლიანად. >>>>

ტელესამუშაო

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტელესამუშაო – (ინტ.) telework  ერთი ორგანიზაციის თანამშრომელთა საწარმოო  საქმიანობა სახლებში ან ლოკალურ საწარმოო ცენტრებში. მათი ურთიერთქმედების კოორდინაცია ხორციელდება სატელეკომუნიკაციო სისტემების საშუალებით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

სუპრესია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სუპრესია – (ლათ. Suppressio დათრგუნვა)მუტაციის შედეგად წარმოქმნილი ნიშნის დათრუნვა, ანუ მუტანტის წინა ფენოტიპის აღდგენა მუტაციების ურთიერთქმედების შედეგად, რომლის შედეგადაც ერთი მუტაცია მთლიანად, ან ნაწილობრივ თრგუნავს მეორის ფენოტიპურ გამოვლინებას გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული Read More …

სერვერი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სერვერი – (ინტ.) server  ობიექტი, რომელიც სხვა ობიექტების მომსახურებას ეწევა მათი მოთხოვნების შესაბამისად – ინახავს, ახარისხებს და ავრცელებს ინფორმაციას. ინტერნეტში – ქსელში ჩართული ნებისმიერი კომპიუტერი (ან მასზე მომუშავე პროგრამა) არის სერვერი, თუ Read More …

საწარმოს რესურსების მართვა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი საწარმოს რესურსების მართვა – (ინტ.) enterprice resourse planning, ERP  სისტემა, ორიენტირებული საწარმოს ფინანსური და საწარმოო რესურსების აღრიცხვის, დაგეგმვის, კონტროლისა და მართვის ამოცანების კომპლექსურ გადაწყვეტაზე;მომარაგებისა და გასაღების ამოცანების გადაწყვეტა ERP სისტემებში ჩვეულებრივ, აღრიცხვის Read More …

რობოტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი რობოტი – (ინტ.) robot  ანტროპომორფული სისტემა, რომელსაც ცვლადი გარემოს პირობებში მიზანმიმართული მოქმედების უნარი გააჩნია. ხელოვნური ინტელექტისა და ზუსტი მექანიკის სიმბიოზი. ინფორმაციას გარემომცველი ობიექტების, მათი თვისებებისა და ურთიერთქმედების შესახებ რობოტი იღებს მრავალფეროვანი გადამწოდებისაგან, Read More …

რიულფის ინტენციური კრუნჩხვა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი რიულფის ინტენციური კრუნჩხვა – (J. Rulf, გერმ. ექიმი; ლათ. Intentio გაჭიმვა; სინ.: ქერქული კრუჩხვა) პაროქსიზმული ჰიპერკინეზი კიდურის კუნთების ტონური, იშვიათად კლონური კრუნჩხვებით, რომელიც წარმოიქმნება მკვეთრი მოძრაობის დროს. კლინიკური სურათის ანალიზი საშუალებას იძლევა Read More …

რესურსების უნივერსალური ლოკატორი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი რესურსების უნივერსალური ლოკატორი – (ინტ.)uniform resourse locator, URL ინტერნეტში, გარკვეული რესურსის ადგილმდებარეობის განსაზღვრის სტანდარტული საშუალება. მასში, ფაილისა და კატალოგის სახელების გარდა, შედის კომპიუტერის მისამართი ქსელში და ფაილთან დაშვების მეთოდი. არსებითად წარმოადგენს დაშორებულ Read More …

პრობლემური სწავლება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პრობლემური სწავლება – პ(ფსიქოლოგია) მასწავლებელთა მიერ ორგანიზებული, სუბიექტის აქტიური ურთიერთქმედების მეთოდი პრობლემურად წარმოდგენილი სწავლებისადმი, რომლის მიმდინარეობისას იგი ეზიარება მეცნიერული ცოდნის ობიექტურ წინააღმდეგობებს და მათი გადაწყვეტის მეთოდებს, შემოქმედებითად ითვისებს ცოდნას. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო Read More …

პრობლემური სიტუაცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პრობლემური სიტუაცია – (ფსიქოლოგია) (ბერძ. problema – ამოცანა, დავალება და ლათ. situatio – მდგომარეობა) – 1. წინააღმდეგობის შემცველი და ერთმნიშვნელოვანი გადაწყვეტილების არმქონე გარემოებებისა და პირობების თანაფარდობა, რომლებშიც იშლება ინდივიდის ან ჯგუფის მოქმედება; Read More …

ნორმატივები ჰიგიენური

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნორმატივები ჰიგიენური – გარემოს ფაქტორების რაოდენობრივი მაჩვენებლები, რომლებიც ახასიათებენ მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე და მათი ცხოვრების ჰიგიენურ პირობებზე ამ ფაქტორების ზემოქმედების უსაფრთხოების დონეს. ეს ნორმატივები მუშავდება ორგანიზმის გარემოს ობიექტებთან ურთიერთქმედების ყოველმხრივი შესწავლის საფუძველზე. გაფრთხილება! Read More …

ნოოსფერო

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნოოსფერო – 1. (ინტ.) noosphere ბიოსფეროს ევოლუციური მდგომარეობა, სადაც ადამიანის გონიერი მოღვაწეობა ბიოსფეროს განვითარების გადმწყვეტი ფაქტორი ხდება. ვ.ი. ვერნადსკიმ განავითარა წარმოდგენა ნოოსფეროზე, როგორც ორგანიზებულობის ხარისხობრივად ახალ ფორმაზე. ორგანიზებულობის ასეთი ფორმა აღმოცენდება ბუნებისა Read More …

ნეიტრალიზაცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნეიტრალიზაცია – 1) ნეიტრალური ქცევა; 2) მჟავისა და ტუტის ურთიერთქმედების რეაქცია. მიღებული ნივთიერებას არც ტუტის და არც მჟავის თვისებები არა აქვს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები Read More …

კორტიკულ – ვისცერული თეორია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი კორტიკულ – ვისცერული თეორია – პავლოვის სკოლის მიერ შემუშავებული სწავლება თავის ტვინის დიდი ნახევარსფეროების ქერქისა და შინაგანი ორგანოების ფუნქციური ურთიერთქმედების შესახებ. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები Read More …

კოდის ტრანსლაცია

კოდის ტრანსლაცია – (ლათ.translatio  –  გადატანა, გადაყვანა) გენეტიკური ინფორმაციის გადაყვანა სპეციფიკური ცილების სტრუქტურად, რაც ხორციელდება დნმ – ისა და ინფორმაციული რნმ – ის მოლეკულების ურთიერთქმედების შედეგად ტრანსპორტული რნმ – ისა და რიბოსომების მონაწილეობით. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და Read More …

ინფექცია

ინფექცია – ბიოლოგიური მოვლენა, რომლის არსს წარმოადგენს მიკროორგანიზმების შეღწევა და გამრავლება მაკროორგანიზმში, მათი ურთიერთქმედების სხვადასხვა ფორმის განვითარებით – გამომწვევის მტარებლობიდან, გამოხატულ დაავადებამდე.  ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი გაფრთხილება!  

ინტერლეიკინები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ინტერლეიკინები – იმუნურ პასუხში უჯრედშორისი ურთიერთქმედების ფაქტორები; წარმოადგენენ იმუნიტეტის მედიატორებს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები 5.ორსულობა და მშობიარობა

ინტელექტუალური ინტერფეისი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ინტელექტუალური ინტერფეისი – (ინტ.) intelligent interface საინფორმაციო კომპლექსის რესურსებისა და მათი მომხმარებელის აქტიური და უშუალო ურთიერთქმედების ორგანიზაცია, მომხმარებლის მოთხოვნათა დამუშავების პროგრამის საშუალებით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი Read More …

ინვაზია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ინვაზია – ადამიანის, ცხოველის ან მცენარის ორგანიზმში ცხოველური ბუნების პარაზიტის (უმარტივესები, ჰელმინთები, ფეხსახსრიანები) ჩანერგვა, მათი ურთიერთქმედების სხვადასხვა ფორმის განვითარებით. – პარაზიტების მიერ ადამიანის, ცხოველების ან მცენარეების დასნებოვნება.(2) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

ვან – დენ – ბერგის რეაქცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ვან – დენ – ბერგის რეაქცია – (A. A. H. Van den Bergh, შვედი ექიმი) სისხლის შრატში ბილირუბინის განსაზღვრა ერლიხის დიაზორეაქტივთან ურთიერთქმედების საფუძველზე. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული Read More …

დისტანციური შეღწევა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი დისტანციური შეღწევა – (ინტ.) remote access მომხმარებლის კომპიუტერიდან მნიშვნელოვან მანძილზე დაშორებულ კომპიუტერში შეღწევა ინფორმაციის მიღების მიზნით, კომუნიკაციის სხვადასხვა მეთოდებისა და საშუალებების გამოყენებით. (მნიშვნელოვანად ითვლება მანძილი, რომელიც მოითხოვს ქსელური პლატის ან მოდემის გამოყენებას Read More …

დიალოგი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი დიალოგი – (ინტ.) dialog პროგრამულ აპარატული – კომპლექსისა და დიალოგის მონაწილეთა ისე თი სიჩქარით ურთიერთქმედების წესი, რომელიც საკმარისია მათ შორის აზრთა თავისუფალი გაცვლის მხარდასაჭერად. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს Read More …

აუდიტორია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი აუდიტორია – audience 1.ადამიანთა სოციალური ერთობა, რომელიც გაერთიანებულია კომუნიკატორთან (ინდივიდი ან ჯგუფი, რომელიც ფლობს ინფორმაციას და აწვდის მას ერთობას) ურთიერთქმედების მეშვეობით. (სოც. და მარკ.კვლ.) 2. (ინტ). ზოგადი აღნიშვნა იმ მომხმარებლებისა, რომელ – Read More …