ჰისტოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჰისტოგენეზი – (histogenesis ბერძნ. histos  –  ქსოვილი და genesis  –  განვითარება)  –  ქსოვილის განვითარება ემბრიონული საწყისების უჯრედული მასალისაგან. ჰისტოგენეზს ახასიათებს უჯრედის სპეციალიზაციასთან დაკავშირებული უჯრედოვანი დიფერენცირების გაძლიერება. ამას თან სდევს ბირთვულ – ციტოპლაზმური Read More …

ჰიპოფიზის ქრომოფობური ენდოკრინოციტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჰიპოფიზის ქრომოფობური ენდოკრინოციტი – (endo­crinocytus chromophobus / hypophysis / ბერძნ.endon  –  შიგნით, crinein გამოყოფა, philia  –  სიყვარული და hypophysis  –  ტვინის დანამატი) სხვადასხვა დონის დიფერენცირების სტადიაზე მყოფი ჰი­პოფიზის ადენოციტები, რომელთა ციტოპლაზმა სუსტად Read More …

ციტოტოქსიკური T – ლიმფოციტები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტოტოქსიკური T – ლიმფოციტები – (T – lymphocyti cytotoxici) – ლიმფოციტები, რომელთა პროლიფერაცია და დიფერენცირება ეფექ­ტორულ უჯრედებად მიმდინარეობს პერიფერიულ სისხლმბად ორგა­ნოებში ანტიგენის მოქმედების საპასუხოდ. უზრუნველყოფენ ორგანიზ­მის შიგა გარემოს გენეტიკურ მუდმივობას – შლიან Read More …

ქრომოფილური უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრომოფილური უჯრედები – (cellulae chromophilae ბერძნ. chroma  –  ფერი და philia  –  სიყვარული)  ჰიპოფიზის წინა წილის  უჯრედები, რომლებიც კარგად იღებებიან საღებარებით. მჟავე ან ძირითად საღებარებთან დამოკიდებულების მიხედვით ეს  უჯრედები იყოფა აციდოფილურად და Read More …

უჯრედული ტერიტორია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედული ტერიტორია – (teritoria cellularis) – ბირთვი გარშემოკრული ციტოპლაზმით (ანუ ბირთვულ – ციტოპლაზმური უბანი) სიმპლასტის შემადგენლობაში (მაგალითად, ჩონჩხის კუნთოვან ბოჭკოში). სიმპლასტის უჯრედებად გამოუცალკევებელ შემადგენლობაში უჯრედული ტერიტორია თავისი მორფო – ფიზიოლოგიური და გენეტიკური Read More …

სპერმატოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სპერმატოგენეზი – (spermatogenesis ბერძნ.sperma  –  თესლი და genesis  –  განვითარება) სპერმატოგონიებიდან მამრობითი სასქესო  უჯრედების განვითარების პროცესი. მიმდინარეობს სათესლეს კლაკნილ­ მილაკების მთელ სიგრძეზე ტალღისებურად. სპერამტოგენეზის მიმდი­ნარეობაში არჩევენ ოთხ პერიოდს: 1. გამრავლების; 2. ზრდის; Read More …

სპერმატიდები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სპერმატიდები – (spermatidia ბერძნ. sperma  –  თესლი და eidos  –  მსგავსი) განვითარებადი მამრობითი სასქესო  უჯრედები, რომლებიც წარმოიქმნებიან პრესპერმატიდებისაგან მომწიფების შედეგად. ჩამოყალიბების პერიოდის გავლის შემდგე სპერმატიდები შემდგომი გაყოფის გარეშე გადაიქცევა მომწიფებულ მამრობით სასქესო Read More …

სომატური უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სომატური უჯრედები – (somatocyti ბერძნ. soma, somatos  –  სხეული) ორგანიზმის ყველა უჯრედი, სასქესო  უჯრედების გარდა . სომატურ უჯრედებად მიჩნეულია ბლასტომერები, ემბრიონული ჩანასახების  უჯრედები (სასქესო  უჯრედების გარდა) და ქსოვილოვანი  უჯრედები. ისინი განსხვავდებიან დიფერენცირების Read More …

ნერვული ქსოვილი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნერვული ქსოვილი – ქსოვილი, რომელიც ქმნის ნერვულ სისტემას. ნერვული ქსოვილის ძირითადი სტრუქტურულ – ფუნქციური ერთეულია ნეირონი  –  რთულად დიფერენცირებული უჯრედი, რომელიც ახორციელებს მთელ ნერვულ მოქმედებას. ნეირონებთან ერთად ნერვულ ქსოვილს შეადგენენ ნეიროგლიის უჯრედები, Read More …

მრავალბირთვიანი უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მრავალბირთვიანი უჯრედები – (cellulae polynucleares) უჯრედები, რომლებიც შეიცავენ რამდენიმე ბირთვს, არიან გაუყოფელ ციტოპლაზმაში. ვინაიდან არ არსებობს გარკვეული კრიტერიუმები მრავალბირთვიანი უჯრედების განსასხვავებლად მათი მსგავსი წარმო­ნაქმნებისაგან, ე.წ.სიმპლასტებისაგან . მიღებულია, მრავალ­ბირთვიან უჯრედებად მივიჩნიოთ ის სტრუქტურები, Read More …

მეტაპლაზია უჯრედების, ქსოვილის

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მეტაპლაზია უჯრედების, ქსოვილის – (metaplasia cellularum / textus / ლათ.metaplasis – გარდაქმნა) უჯრედების, ქსოვილის მორფოფიზიოლოგიური თვისებების მყარი ცვლილება, რომელსაც თან სდევს მათი გარდაქმნა სხვა ტიპის უჯრედებად (ქსოვილად). უჯრედების დიფერენცირებისა და დეტერმინაციის მიხედვით, Read More …

მაკროგლიის უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მაკროგლიის უჯრედები – (macrogliocyti ბერძნ.macros – დიდი და glia – წებო) ნეიროგლიური უჯრედები, რომლებიც ნერვულ სისტემაში ასრულებენ ტროფიკულ, გამმიჯნავ და საყრდენ ფუნქციებს. არჩევენ ამ უჯრედების რამდენიმე სახესხვაობას: 1. ეპენდიმურ უჯრედებს (ependymocyti); 2. Read More …

არქიგონოციტები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი არქიგონოციტები – (archigonocyti ბერძნ.arche – დასაწყისი, gonos – დაბადება და cytos – უჯრედი) მსხვილი ზომის პირველადი სასქესო ჩანასახოვანი უჯრედები, რომლებიც წარმოიქმნებიან ბლას­ტომერებისაგან – პროგონოციტებისაგან . განვითარების პროცესში ისინი გარდაიქმნებიან გონოციტებად – სასქესო Read More …