ციტოპლაზმის ჩანართები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტოპლაზმის ჩანართები – (inclusiones cytoplasmatis სინ.დეიტოპლაზმა, პარაპლაზმა) – ციტოპლაზმის არამუდმივი ნაწილები, რომლებიც უფრო ხშირად არიან უჯრედშიგა ცვლის პროდუქტები ან სეკრეციის და პიგმენტების წარმოქმნის პროცესში გამომუშავებული ნივთიერებანი, ან ფაგოციტოზისა და პინოციტოზის საშუალებით უჯრედის Read More …

ციტომემბრანები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტომემბრანები – (cytomembranae ბერძნ.cytos – უჯრედი და ლათ. membrana – გარსი, კანი) სხვადასხვა ტიპის უჯრედშიგა ციტოპლაზმური მემბრანები, რომლებიც უჯრედების ულტრასტრუქტურული ორგანიზაციის ძირითადი (გრანულურთან ერთად) ელემენტებია. ტერმინი შემოიღო შესტრანდმა (1955). შესტრანდის კლასიფიკაციით, არჩევენ Read More …

ციკლიოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციკლიოზი – (cyclosis ბერძნ.cyclos – წრე) ციტოპლაზმის უჯრედშიგა მოძრაობა, რომელიც მიმდინარეობს უჯრედის გარეგნული დეფორმაციის გარეშე. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 წ.) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

ყაითნიანი უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ყაითნიანი უჯრედები – (cellulae microvillosae) – ნაწლავის ეპითელიუმის უჯრედები (ნაწლავის არშიიანი ეპითელიოციტი – epitheliocytus intestinalis cum limbo striato), რომელთა გარეთა ზედაპირზე არის მრავალრიცხოვანი მიკროხაოები , რომლებიც ქმნიან შემწოვ ყაითანს, ანუ კუტიკულას. იხ.სინ. Read More …

უჯრედშიგა კონვეიერი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედშიგა კონვეიერი – (ინგ.conveyer – უწყვეტად მოქმედი სატრანსპორტო მოწყობილობა) – უჯრედის ცილების სინთეზში მონაწილე ურთიერთდაკავშირებული კომპონენტების (ბირთვი, ენ­დოპლაზმური ბადე და ერგასტოპლაზმა, მიტოქონდრიები, გოლჯის კომპლექსი და სხვ.) რთული სისტემა. ამ სისტემაში თითოეული კომ­პონენტი Read More …

უჯრედისმეტაბოლიზმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედისმეტაბოლიზმი – (metabolismus cellulae ლათ.metabole – ცვლილება, გარდაქმნა) – ნივთიერებათა უჯრედშიგა ცვლა, რომელიც უფრო მეტადაა გამოხატული უჯრედის ცხოველმყოფელობის ინტერ­ფაზულ პერიოდში და მნიშვნელოვნადაა დათრგუნული მიტოზის გან­მავ­ლობაში. აქედან უჯრედის ინტერფაზულ, მიტოზშუა მდგომა­რეობას ხშირად მეტაბოლურს Read More …

უჯრედის სეკრეცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედის სეკრეცია – (secretio cellulae ლათ.secretio – გამოყოფა) – ორგანიზმისათვის საჭირო სპეციფიკური ნივთიერებების, სეკრეტების უჯრედშიგა წარმოქმნის (გოლჯის კომპლექსის მონაწილეობით) და უჯრედის ფარგლებს გარეთ შემდგომი გამოყოფის პროცესი. იხ.სეკრეციული ჩანართები. აღსანიშნავია, რომ სეკრეტების წარმოქმნაში Read More …

უჯრედის ორგანოიდები

უჯრედის ორგანოიდები – (organoida cellulae ბერძნ.organon – ორგანო და eidos – მსგავსი) – ციტოპლაზმის დიფერენცირებული უბნები, რომლებიც მუდმივადაა ყველა უჯრედში და რომლებსაც ახასიათებს გარკვეული აგებულება და ფუნქციები. ისინი უჯრედის თავისებური „ორგანოებია“. ზოგადი მნიშვნელობის ორგანოიდებია: 1. ენდოპლაზმური ბადე და ერგასტოპლაზმა, რომლებიც Read More …

უჯრედის კატაბოლიზმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედის კატაბოლიზმი – (catabolismus cellulae ბერძნ. catabole – ძირს ჩამოგდება და cellula – უჯრედი) – უჯრედშიგა მეტაბოლიზმის ერთ – ერთი სახე, რომელსაც ახასიათებს ერთობლიობა ნივთიერე­ბათა ცვლის რეაქციებისა, რომელთაც თან სდევს უჯრედის რთული Read More …

უჯრედების რეკრეცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედების რეკრეცია – (recretio cellularum ლათ.re – ხელახლა და cretio – გამოყოფა) –  უჯრედებიდან ნივთიერებების გამოსვლა, რომლებიც უჯრედშიგა მეტაბოლიზმის პროცესში თავის ქიმიურ თვისებებს არ იცვლიან (მაგ., წყლის). (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, Read More …