ჰემოკონცენტრაცია

განმარტებითი ლექსიკონი ჰემოკონცენტრაცია – პლაზმაში ერითროციტების რაოდენობის მომატება,რაც დაკავშირებულია პლაზმის მოცულობის შემცირებასთან.ჰემოკონცენტრაცია შეიძლება განვითარდეს ნებისმიერი დაავადების დროს, რომელსაც თან ახლავს ორგანიზმის მიერ  სითხის ძლიერი დაკარგვა.

ცენტროპლაზმა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ცენტროპლაზმა – (centroplasma ლათ. centrum – ცენტრი და იხ.პლაზმა) ჰომოგენური ციტოპლაზმა, რომელიც გარს ეკვრის უჯრედის ცენტრის ცენტრიოლებს. ტერმინი შემოიღო ერლანგერმა (1897). (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 Read More …

სისხლის პლაზმა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სისხლის პლაზმა – სისხლის თხიერი ნაწილი, რომელშიც შეწონილ მდგომარეობაშია იმყოფება სისხლის ფორმიანი ელემენტები. მის შემადგენლობაში შედის ცილები, ნახშირწყლები, ლიპიდები, ელექტროლიტები, ჰორმონები, ვიტამინები, გახსნილი აირები და ნივთიერებათა ცვლის შუალედი პროდუქტები. სისხლის პლაზმის ცილები, Read More …

სასქესოთეორია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სასქესოთეორია – / ჩანასახოვანი / გზის ანუ ჩანასახოვანი პლაზმის უწყვეტობის შესახებ  –  ამ თეორიის მიხედვით, სასქესო ნერგისა და სხვა დანარჩენი ნერგების განვითარების გზის გამოცალკევება მიმდინარეობს ემბრიოგენეზის ადრეულ ეტაპებზე. ვეისმანის მიხედვით, სასქესო ნერგი Read More …

სარკოპლაზმა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სარკოპლაზმა – 1. (sarcoplasma ბერძნ. sarx, sarcos  –  ხორცი და იხ.პლაზმა) კუნთოვანი  უჯრედების (მიობლასტების სარკობლასტების) და განივზოლიანი კუნთოვანი ბოჭკოების ციტოპლაზმა. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 წ.) Read More …

პლაზმოტომია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლაზმოტომია – (plasmotomia იხ.პლაზმა და ბერძნ.tome – გაკვეთა, გაყოფა) უჯრედის ციტოპლაზმის გაყოფა ცირკულაციური გადაზონრვით მიტოზური ან ამიტოზური გაყოფის ბოლოს. პლაზმოტომიის შედეგია ორი ან რამდენიმე განცალკევებული შვილეული უჯრედის წარმოქმნა. იხ.სინ.ციტოპლაზმოტომია, ციტოტომია, ციტოკინეზი. (ც. Read More …

პლაზმოსომები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლაზმოსომები – (plasmosomata იხ.პლაზმა და ბერძნ.soma, somatos – სხეული) უჯრედის ბირთვის ჭეშმარიტი ბირთვაკები ცრუ ბირთვაკების ანუ კარიოსომებისაგან განსხვავებით. ამჟამად ამ ტერმინს ციტოლოგიურ ლიტერატურაში. ნაკლებად იყენებენ (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და Read More …

პლაზმოლიზი (პლაზმოლიზისი)

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლაზმოლიზი (პლაზმოლიზისი) – 1. უჯრედის წყლის დაკარგვა ჰიპერტონულ ხსნარში, რაც მიმდინარეობს ციტოპლაზმის აშრევებით უჯრედის გარსიდან; 2. ციტოლიზის სტადია, რაც მდგომარეობს ციტოპლაზმის გაჯირჯვებაში პროტელიზური ფერმენტების ზემოქმედებით. 3.  (plasmolysis იხ.პლაზმა და ბერძნ.lysis – გახსნა) Read More …

პლაზმოლემა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლაზმოლემა – (plasmolemma იხ.პლაზმა და ბერძნ.lemma – გარსი) – უჯრედის გარეთა მემბრანა, ყველაზე მუდმივი ყველა უჯრედის ზედაპირული აპარატის უნივერსალური სუბსისტემა. შედგება ლიპიდურ – ცილოვანი კომპლექსისაგან, ასრულებს გამმიჯნავ, რეცეპტორულ და ტრანსპორტულ ფუნქციებს (იხ.სინ.ციტოლემა, Read More …

პლაზმოდესმოსები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლაზმოდესმოსები – (plasmodesmi იხ.პლაზმა და ბერძნ.desmos – კავშირი) – ციტოპლაზმური შეერთება მეზობელ უჯრედებს შორის, რომელთაც უჯრედშორისი ხიდების სახე აქვთ. ელექტრონული მიკროსკოპიის მონაცემების თანახმად, თითოეული უჯრედის ციტოპლაზმა პლაზმოდესმოსების შემადგენლობაში შემოსაზღვრულია ციტოპლაზმური მემბრანით და Read More …