ქრომატინი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრომატინი – (chromatinum ბერძნ.chroma, chromatos  –  შეღებვა, ფერი)  უჯრედის ბირთვის ნივთიერება, რომელიც ძირითადი საღებარებით ძლიერ იღებება. ქიმიურად ქრომატინი რთული ცილაა, რომლის შემადგენლობაში შედის დნმ და ჰისტონები. ბირთვული ქრომატინის დნმ იძლევა ფელგენის დადებით Read More …

ფიზიკური პირი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფიზიკური პირი – მოქალაქე, რომელსაც აქვს სამოქალაქო უფლებების და ვალდებულებების ტარების უფლება. ფიზიკურ პირს შეუძლია ფლობდეს ქონებას (ეკონომიკურ აქტივებს), დადოს გარიგებები, აგოს პასუხი ვალდებულებებზე. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები Read More …

უჯრედი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედი – (ლათ. cellula; ბერძნ. cytos) ცოცხალი ნივთიერების ელემენტარული სტრუქტურული და ფუნქციური ერთეული, რომე­ლიც შედგება ბირთვისა და ციტოპლაზმისაგან და ცხოველური და მცენარეული ორგანიზმების განვითარებისა და აგებულების საფუძ­ველია. უჯრედი ურთულესი, მთლიანი, თვითმარეგულირებელი და Read More …

ტონზილურ – კარდიალური სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტონზილურ – კარდიალური სინდრომი – გულის ცვლილება, რომელსაც ზოგჯერ წინ უძღვის ქრონიკული ტონზილიტი, განსაკუთრებით მისი გამწვავების დროს. ამასთან ერთად შესაძლებელია განვითარდეს სხვადასხვა სუბიექტური გამოვლინებები, იშვიათად გულის სერიოზული ცვლილებები  – მიოკარდიუმის დისტროფია და Read More …

სტიგმები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სტიგმები – 1. (ბერძ. stigma – წერტილი, ლაქა, ნიშანი, დაღი) ძველ სამედიცინო ლიტერატურაში ამ ცნებით აღნიშნავდნენ გადაგვარების (დეგენერაციების) ფსიქიკურ და ფიზიკურ ნიშნებს. ფსიქიკურ დეგენერაციულ სტიგმებს მიეკუთვნება ნორმალური ფსიქიკიდან თანდაყოლილი გადახრები. ფიზიკური დეგენერაციული Read More …

სტენ – გრიქსონის მიოტონია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სტენ – გრიქსონის მიოტონია – თანდაყოლილი მიოტონია. ვლინდება ადრე ბავშვობაში. ნებისმიერ უნებლიე მოძრაობაზე აღინიშნება კუნთების გახანგრძლივებული შეკუმშვა (მიოტონური რიგიდობა). იგივე მოძრაობის გამეორებაზე კუნთების დაჭიმვა თანდათან ქრება და მოძრაობა ხდება თავისუფალი. სიმპტომები ძლიერდება Read More …

სოციალური კონტაქტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სოციალური კონტაქტი – მოკლევადიანი, იოლადგასაწყვეტი სოციალური კონტაქტის ტიპი, რომელიც გამოწვეულია სოციალურ და ფიზიკურ სივრცეში ადამიანთა ურთიერთშეხებით. კონტაქტის პროცესში ხორციელდება ინდივიდების მიერ ერთმანეთის შეფასება და გადასვლა უფრო რთულ და მდგრად სოციალურ  ურთიერთკავშირებზე. (სოც. Read More …

სოციალური აგრეგაცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სოციალური აგრეგაცია – განსაზღვრულ ფიზიკურ სივრცეში თავშეყრილი და შეგნებული ურთიერთქმედებების არმქონე ადამიანთა გარკვეული რაოდენობა. (სოც. და მარკ.კვლ.) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

საშიში ქიმიური ნივთიერებები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი საშიში ქიმიური ნივთიერებები – (საქართველოს კანონიდან საშიში ქიმიური ნივთიერებების შესახებ) ნივთიერებები და პრეპარატები, რომლებიც მავნე ზემოქმედებას ახდენენ ადამიანის ჯანმრთელობასა და გარემოზე და მიეკუთვნებიან ტოქსიკურობისა და საშიშროების შემდეგ კლასებს: ა) ფეთქებადი ნივთიერებები და Read More …

პროტოკოლი TSP/IP (გადაცემის მართვის პროტოკოლი/ინტერნეტის პროტოკოლი)

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პროტოკოლი TSP/IP (გადაცემის მართვის პროტოკოლი/ინტერნეტის პროტოკოლი) – (ინტ.) – transmission control protocol / Internet protocol, TCP\IP ინტერნეტისათვის სპეციალურად შექმნილი პროტოკოლების ნაკრები, რომელიც გაერთიანებულ ქსელთა შორის კავშირის საფუძველს წარმოადგენს; მოიცავს კომპიუტერთა შორის კავშირის Read More …

პლურიგლანდულარული სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლურიგლანდულარული სინდრომი – მშრალი დანაოჭებული კანის შეუღლება კბილების ნაადრევ დაცვენასთან, სქესობრივი ფუნქციის დაქვეითებასთან, ფსიქიკურ და ფიზიკურ ასთენიასთან, აღინიშნება შინაგანი სეკრეციის ჯირკვლების ატროფიის დროს. სინონიმები: ფალტის სინდრომი, გუჟერო – ფალტის სინდრომი, გუჟეროს სინდრომი. Read More …

პეჯეტ – შრეტერის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პეჯეტ – შრეტერის სინდრომი – (J. Paget, ინგ. ქირურგი და პათოლოგი; L. Schroetter, ავსტრ. ოტორინოლარინგოლოგი; სინ.: ტრავმული ვენოსპაზმი) ლავიწქვეშა ვენის თრომბოზი, რომელიც უკავშირდება მის ტრავმირებას ნეკნ – ლავიწის შუალედის არეში. სინდრომი საჭიროა Read More …

პერიოსტოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პერიოსტოზი – (periostosis; პერიოსტი + – ოზი) ძვლისსაზრდელას შეუქცევადი ცვლილება ოსტეოდური ქსოვილის დაშრევებით ლულისებრი ძვლების დიაფიზების ქერქულ ნივთიერებაზე, რომელიც განიცდის გაკირვას; აღინიშნება ქრონიკული დაავადებების (მაგ. სასუნთქი და გულ – სისხლძარღვოვანი სისტემების), ზოგიერთი Read More …

პეპერის ერითემული სებორეა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პეპერის ერითემული სებორეა – ქრონიკული ერითემული სებორეის ნაირსახეობა. კანის გამოვლინებები მსგავსია ერითემულ – დესქვამაციური ბალთების. ისინი არ არიან ძლიერ ინფილტრირებულნი, არ სტოვებენ კვალს, ანდა სტოვებენ უმნიშვნელო ატროფიას. ეტიოლოგია და პათოგენეზი ისეთივეა როგორც Read More …

ოსმორეგულაცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოსმორეგულაცია – (ბერძ. Osmos ბიძგი + ლათ. Regulare გამართვა, მოწესრიგება)ორგანიზმში მიმდინარე ფიზიკურ – ქიმიური პროცესების ერთობლიობა, რომელიც უზრუნველყოფს ორგანიზმის შინაგანი თხიერი გარემოს (სისხლი, ლიმფა და ა. შ.) ოსმოსური წნევის შედარებით მუდმივობას. გაფრთხილება! Read More …

ოროტაციდურია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოროტაციდურია – იშვიათი მემკვიდრეობითი დაავადება, რომელიც ხასიათდება პირიმიდინების მეტაბოლიზმის დარღვევით და ვლინდება შარდთან ერთად ოროტის მჟავას მომატებული ექსკრეციით, მეგალობლასტური ანემიით, გონებრივი და ფიზიკური განვითარების შეფერხებით. დაავადება კლინიკურად ვლინდება ბავშვის სიცოცხლის მე – Read More …

მაიონებელი გამოსხივება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მაიონებელი გამოსხივება – გამოსხივება, რომელიც მიიღება ბირთვული გარდაქმნებისას ან ნივთიერებაში დამუხტული ნაწილაკების დამუხრუჭებისას და რომლის ზემოქმედების შედეგად ფიზიკურ ან ბიოლოგიურ სხეულში წარმოიქმნება სხვადასხვა ნიშნის იონები; (საქართველოს კანონი ბირთვული და რადიაციული უსაფრთხოების შესახებ). Read More …

კოტარის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი კოტარის სინდრომი – (J. Cotard, ფრანგი ფსიქიატრი; სინ.: მელანქოლიური პარაფრენია, წარმოსახვის მელანქოლიური ბოდვა, მეგალომელაქოლიური ბოდვა) აჟიტირებული დეპრესიის განვითარების ერთ  –  ერთი ეტაპი; მიმდინარეობს იპოქონდრიულ – დეპრესიული ბოდვებით, რომელიც ვრცელდება ინდივიდუმის მორალურ და Read More …

კლიმაქსი, კლიმაქტერული ნევროზი

კლიმაქსი, კლიმაქტერული ნევროზი – ქალებში მენსტრუაციის შეწყვეტა, მენოპაუზის დადგომა, წარმოადგენს ფიზიოლოგიურ მოვლენას და ჩვეულებრივ ადგილი აქვს სიცოცხლის მეხუთე ათწლეულში. ამ დროს, ქალის ორგანიზმში ხდება ნეოროენდოკრინული სისტემის, უპირველეს ყოვლისა ჰიპოფიზის, ჰიპოთალამუსის, აგრეთვე საკვერცხეების მოქმედების მნიშვნელოვანი გარდაქმნა. მხოლოდ ქალთა მცირე ნაწილში ეს Read More …

კაროტინოიდები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი კაროტინოიდები – (კაროტინი + ბერძ. Eidos სახე) ბიოლოგიურად აქტიური ცხიმში ხსნადი მცენარეული პიგმენტები, რომლებიც ქიმიური აგებულებით და ფიზიკურ – ქიმიური თვისებებით ახლოს არიან მრავალ ჟანგბადშემბოჭველ პიგმენტებთან. დაახლოებით 10 სხვადასხვა კაროტინოიდს ახასიათებთ პროვიტამინ Read More …

კანის მგრძნობელობა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი კანის მგრძნობელობა – კანის რეცეპტორების გაღიზიანების შედეგად სხვადასხვა სახის შეგრძნების აღმოცენების უნარი. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები 5.ორსულობა და მშობიარობა a href=”http://medgeo.net/2009/08/28/attention/”

ინტერნეტის გარე საფრთხეები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ინტერნეტის გარე საფრთხეები – (ინტ.) საფრთხეები, რომლებიც იწვევენ მომხმარებელთათვის არასკეთილსასურველ შედეგებს. განასხვავებენ ტექნოლოგიურ და სოციალურ გარე საფრთხეებს: პირველს მიეკუთვნება არხების დაბალი სწრაფმოქმედება, ქსელთან მიერთების არარაციონალური მეთოდები, შემოტანილი ვირუსები, ინფორმაციული „წარღვნა და ა.შ; Read More …

ერითროციტების დალექვის რეაქცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ერითროციტების დალექვის რეაქცია – (ედს-ი; სინ. ერითროციტების დალექვის სიჩქარე) მაჩვენებლი, რომელიც ასახავს სისხლის ფიზიკურ – ქიმიური თვისებების ცვლილებებს და განისაზღვრება პლაზმის სვეტის სიდიდით, რომელიც გამოთავისეფლდება ციტრატური ნარევიდან ერითროციტებისაგან მათი დალექვისას სპეციალურ პიპეტში Read More …

დისკრეტულობა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი დისკრეტულობა – (ლათ. Discretus წყვეტილი) რომელიმე ფიზიკურ, ფიზიკურ – ქიმიურ, ბიოლოგიურ და სხვა სისტემებში წყვეტილი, ნახტომისებრი ცვლილება სივრცეში და დროში. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები 5.ორსულობა Read More …

დიალიზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი დიალიზი – (ბერძნ. dyalysis – დაშლა, გამოყოფა), კოლოიდური სისტემებიდან და მაღალმოლეკულური ნაერთების ხსნარებიდან დაბალმოლეკულური მინარევების გამოყოფა ნახევრად შეღწევადი მემბრანების მეშვეობით. დიალიზისისთვის განკუთვნილი უმარტივესი მოწყობილობა – დიალიზატორი წარმოადგენს ნახევრად შეღწევადი მასალისაგან დამზადებულ პარკს Read More …

დე ლანგეს სინდრომი II

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი დე ლანგეს სინდრომი II – (Cornelia de Lange, ჰოლ. პედიატრი) (სინ.: ბრუკ – დე ლანგეს სინდრომი) თანდაყოლილი კუნთოვანი ჰიპერტროფია და თავის ტვინის თანდაყოლილი დაზიანება. დამახასიათებელია თავის ტვინის განვითარების თანდაყოლილილ მანკები (თავის ტვინის Read More …

დე ლანგეს სინდრომი I

დე ლანგეს სინდრომი I – (Cornelia de Lange, ჰოლ. პედიატრი) თანდაყოლილი სისტემური დაავადება მრავლობითი დეგენერაციული ანომალიების კომბინაციით; ვლინდება დიფუზური კუნთოვანი ჰიპოტროფიით, ექსტრაპირამიდული და გონებრივი განვითარების დარღვევებით. ახალშობილები ნაკლებმოძრავნი არიან, ცუდად წოვენ, მიდრეკილნი არიან დიარეისაკენ, აღენიშნებათ ფიზიკურ და ფსიქიკურ განვითარებაში ჩამორჩენა; Read More …

გაცემა. ნარკოტიკული საშუალების და ფსიქოტროპული ნივთიერების გაცემა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი გაცემა. ნარკოტიკული საშუალების და ფსიქოტროპული ნივთიერების გაცემა – უფლებამოსილი პირის მიერ ნარკოტიკული საშუალების და ფსიქოტროპული ნივთიერების გაცემა იურიდიულ პირზე ან ფიზიკურ პირზე სათანადო დანიშნულებით, უფასოდ ან დადგენილი ფასით; (საქართველოს კანონი ნარკოტიკული საშუალებების, Read More …