ჩრდილოაზიური ტკიპისმიერი რიკეტსიოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჩრდილოაზიური ტკიპისმიერი რიკეტსიოზი – (სინ.: ტკიპისმიერი პარტახტიანი ტიფი)   მწვავე ინფექციური დაავადება, რომელიც ხასიათდება პირველადი აფექტის არსებობით, რეგიონალური ლიმფური კვანძების გადიდებითა და მტკივნეულობით, გავრცელებადი პოლიმორფული გამონაყრით. გამომწვევია Rickettsia sibirica; ინკუბაციური პერიოდი შეადგენს 2  Read More …

შრატისმიერი დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შრატისმიერი დაავადება – 1. ალერგიული დაავადება, რომელიც ვითარდება ცალკეულ შემთხვევებში სამკურნალო ან პროფილაქტიკური მიზნით შრატის შეყვანის შედეგად. დაავადების განვითარებას საფუძვლად უდევს იმუნური მექანიზმები ანტისხეულების და ანტიგენის ურთიერთქმედებით. ავადდებიან უხშირესად მოზრდილები. სიმპტომები. დაავადება Read More …

შისტოსომოზები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შისტოსომოზები – ტროპიკული ჰელმინთოზი, რომელსაც იწვევს ტრემატოდები. ადამიანის დასნებოვნება შისტოსომების ლავრებით ხდება ბანაობისას, თეთრეულის რეცხვის და წყალთან სხვა კონტაქტების დროს. ლავრის ჩანერგვის ადგილზე ვითარდება დერმატიტი. ინკუბაციური პერიოდის შემდეგ ვითარდება შისტოსომოზის ზოგადი სურათი: Read More …

ღვიძლის ექინოკოკი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ღვიძლის ექინოკოკი – (ქირურგ.) განასხვავებენ ორ ფორმას; ერთსაკნიანი და მრავალსაკნიანი ექინოკოკი. ერთსაკნიანი ექინოკოკის დროს ღვიძლში ვითარდება ერთი დიდი კისტა, მრავალსაკნიანის დროს – მრავალი წვრილი კისტები, რომლებიც გაერთიანებულნი არიან ერთ დიდ კონგლომერატში. სიმპტომები, Read More …

ქუთუთოების და ორბიტის სიმსივნეები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქუთუთოების და ორბიტის სიმსივნეები – (თვალის დაავ.)  კეთილთვისებიანი: ორბიტის ანგიომა, ათერომა, ოსტეომა. ავთვისებიანი: ქუთუთოების კიბო, ორბიტის სარკომა. სიმპტომები. ქუთუთოების კიბო ხშირად ლოკალიზებულია ქვედა ქუთუთოს შიგნითა კუთხესთან. თავდაპირველად მას გააჩნია მკვრივი კვანძის სახე Read More …

ქრონიკული კოლიტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრონიკული კოლიტი – მსხვილი ნაწლავის ქრონიკული ანთება, ჩვეულებრივ ვითარდება ინფექციური და პარაზიტული ბუნების დაზიანებისას, აგრეთვე არასპეციფიკური წყლულოვანი კოლიტის დროს. (იხ.). ზოგჯერ დაზიანება შეიძლება შემოიფარგლოს მსხვილი ნაწლავის გარკვეული უბნებით (სიგმოიდიტი, პროქტიტი). ქრონიკული კოლიტი Read More …

ფილტვის ექინოკოკი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფილტვის ექინოკოკი – (ქირურგ.) სიმპტომები, მიმდინარეობა. სხვადასხვა ლოკალიზაციის ტკივილები გულმკერდის მიდამოში (დამოკიდებულია კისტის განლაგებაზე), ხველა. კისტის ბრონქში გახსნისთანავე ჩნდება დიდი რაოდენობით ღია ბლანტი ნახველი. ასეთი ღრუს დაჩირქების შემთხვევაში ნახველი შესაძლოა იყოს ჩირქოვანი, Read More …

ფილტვების იდიოპათიკური ჰემოსიდეროზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფილტვების იდიოპათიკური ჰემოსიდეროზი – (haemosiderosis idiopathica pulmonum; ბერძ. Idios საკუთარი, განსაკუთრებული + pathos ავადმყოფობა; სინ.: ფილტვის ესენციური ჰემოსიდეროზი, ცელენ – გელერსტედტის დაავადება)დაავადება, რომელიც ხასიათდება ფილტვებში განმეორებითი სისხლჩაქცევებით, ფილტვების სკლეროზისა და ჰემოსიდეროზის განვითარებით, Read More …

უკანა ხვრელის ნაპრალი

უკანა ხვრელის ნაპრალი – (ქირურგ.) – უვითარდებათ იმ პირებს, რომელთაც აწუხებთ ქრონიკული შეკრულობები, რაც განპირობებულია დეფეკაციის დროს, მკვრივი საკვების ან წვრილი უცხო სხეულების გასვლის დროს, ზედმეტად გაჭინთვით. არსებობს მწვავე და ქრონიკული. სიმპტომები, მკურნალობა. ტკივილები დეფეკაციის დროს და მის შემდეგ მცირე Read More …

ტიტცეს სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტიტცეს სინდრომი – ზედა ნეკნების ხრტილოვანი ნაწილის დეგენერაციულ – ანთებითი დაავადება ცალ მხარეზე, მათი მკვრივი მტკივნერული შეშუპებით. კლინიკურად აღინიშნება ტკივილები გულმკერდის წინა ნაწილში, რომელიც ძლიერდება ღრმა სუნთქვისას, ხველის, სხეულის მობრუნებისას. დროთა განმავლობაში Read More …

ტაბოდამბლა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტაბოდამბლა – (taboparalysis; ლათ. Tabes განლევა + ბერძ. Paralysis მოდუნება, დამბლა)გვიანი ნეიროსიფილისის ორი ფორმის – ზურგის ტვინის ხმობისა და პროგრესული დამბლის კომბინაცია. დაავადების კლინიკურ სურათში გამოხატულია ნევროლოგიური დარღვევები, რომლებიც დამახსაიათებელია ზურგის ტვინის Read More …

ტაბეს დორსალის

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტაბეს დორსალის – (tabes dorsalis; სინ.: ზურგის ტვინის ტაბესი, დიუშენის პროგრესირებადი ლოკომოტორული ატაქსია)გვიანი პროგრესირებადი ნეიროსიფილისის ერთ  –  ერთი ფორმა. სიფილისით დასნებოვნებიდან ზურგის ტვინის ტაბესის პირველი კლინიკურ გამოვლინებებამდე პერიოდი შეადგენს 6 – დან Read More …

სპინური ეპიდურიტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სპინური ეპიდურიტი – კეროვანი ჩირქოვანი ანთება ზურგის ტვინის ეპიდურალური უჯრედისისა. წარმოიქმნება  როგორც  ნებისმიერი ლოკალიზაციის კეროვანი ჩირქოვანი ინფექციის გართულება. ზოგადი ნფექციური გართულებების ფონზე წარმოიქმნება ინტენსიური ფესვური ტკივილები, ზურგის ტვინის გაჭყლეტა, რაც ვლინდება პარა Read More …

სპარგანოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სპარგანოზი – (sparganosis)ჰელმინთოზი ცესტოდოზების ჯგუფიდან; იწვევს პლეროცერკოიდები და ხასიათდება შინაგანი ორგანოების, თვალების, კანქვეშა უჯრედისის, კუნთების დაზიანებით.  ადამიანის დასნებოვნება ხდება წყალით, საკვებით (ფრინველის, ბაყაყის და სხვ. დაუმუშავებელი ხორცი), რომელიც შეიცავს პლეროცერკოიდებს. თვალის სპარგანოზის Read More …

სიმპტომატური წყლულები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სიმპტომატური წყლულები – კუჭის სიმპტომატური წყლულები წარმოადგენს კუჭის ლორწოვანი გარსის მწვავე ან ქრონიკულ კეროვან დესტრუქციას; ეტიოლოგიისა და პათოგენეზის მიხედვით განსხვავდება წყლულოვანი დაავადებისაგან და წარმოადგენს ორგანიზმის პათოლოგიური მდგომარეობის მხოლოდ კუჭის ადგილობრივ გამოვლინებას, რაც Read More …

საყლაპავის პერფორაცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი საყლაპავის პერფორაცია – (ქირურგ.) ვითარდება ბასრი საგნების (თევზის ფხები, კბილის პროთეზები და სხ.) გადაყლაპვის შედეგად, წარუმატებელი ოპერაციების (ეზოფაგოსკოპიები, უცხო სხეული ამოღების მცდელობა) დროს. სიმპტომები, მიმდინარეობა. საყლაპავის კედლის მთლიანობის დარღვევისთანავე ვითარდება მკვეთრი ტკივილები Read More …

საკროილეიტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი საკროილეიტი – 1. (ლათ. [os] sacrum გავა + [os] ilium თეძოს ძვალი +  – itis) გავა – თეძოს სახსრის ანთება; აღინიშნება უპირატესად მოწიფულობისა და ხანში შესულ ასაკში როგორც მენჯის  ძვლების ოსტეომიელიტის გართულება, Read More …

როსბახის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი როსბახის სინდრომი – (М. J. Rossbach, გერმ.  ექიმი)  პერიოდული ტკივილები ეპიგასტრიუმში და ღებინება, რაც  განპირობებულია კუჭის პაროქსიზმული ჰიპერსეკრეციით; აღინიშნება მაგ. კუჭის წყლულოვანი დაავადების, მწვავე ქოლეცისტიტის დროს; ადრე განიხილებოდა როგორც დამოუკიდებელი ნოზოლოგიური ფორმა. Read More …

პლევროდინია ეპიდემიური

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პლევროდინია ეპიდემიური – (ბერძ. Pleura გვერდი, ნეკნი + odyne ტკივილი; ბერძ. Epidemos ხალხთა შორის გავრცელებული; სინ.: ეპიდემიური მიალგია, ეპიდემიური მიოზიტი) ინფექციური დაავადება, რომელიც ხასიათდება ცხელებითა და კუნთების უძლიერესი ტკივილებით. დაავადების გამომწვევია კოკსაკის Read More …

პეჯეტ – შრეტერის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პეჯეტ – შრეტერის სინდრომი – (J. Paget, ინგ. ქირურგი და პათოლოგი; L. Schroetter, ავსტრ. ოტორინოლარინგოლოგი; სინ.: ტრავმული ვენოსპაზმი) ლავიწქვეშა ვენის თრომბოზი, რომელიც უკავშირდება მის ტრავმირებას ნეკნ – ლავიწის შუალედის არეში. სინდრომი საჭიროა Read More …

პერიოსტიტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პერიოსტიტი – (ქირურგ.) ძვლისსაზრდელას ანთება, რომელიც ვითარდება ტრამვების, მიმდებარე ანთებითი კერიდან ინფექციის გადაცემის ან ჰემატოგენური გზით შორეული ანთებითი კერებიდან მისი (ინფექციის) გადატანის შედეგად. სიმპტომები, მიმდინარეობა. ტკივილები დაზიანებული ძვლის მიდამოში, რომლებიც ძლიერდება ამ Read More …

პერინეოანალური სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პერინეოანალური სინდრომი – (syndromum perineoanale) ტკივილები შორისის არეში, რომელიც ძლიერდება შარდვისა და დეფეკაციის დროს, ფეხების პერიფერიულ პარეზი და მენჯის ორგანოების ფუნქციის მოშლა; აღინიშნება ზურგის ტვინის ცხენის კუდის ქვედა ნაწილების ტრავმების დროს. გაფრთხილება! Read More …

პეპტიკური წყლული

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პეპტიკური წყლული – (ქირურგ.) ვითარდება კუჭის ლორწოვან გარსზე გასტროენტეროსტომიის და კუჭის რეზექციის შემდეგ. სიმპტომები, მიმდინარეობა: ტიპიური ტკივილები, რაც დაკავშირებულია საკვების მიღებასთან, გულისრევა, ზოგჯერ ღებინება, წონაში დაკლება, ფარული სისხლდენა. მკურნალობა: მკაცრი დიეტა, საკვების Read More …

პედუნკულიტი თირკმლის წიაღის

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პედუნკულიტი თირკმლის წიაღის – (ლათ. Pedunculus ფეხი, ღერო + – itis) თირკმლის წიაღის მიდამოში უჯრედისის ანთებით – სკლეროზული პროცესი. პედუნკულიტი განსაკუთრებით ხშირად ვითარდება პიელონეფრიტის დროს, რომელიც მიმდინარეობს მომატებული მენჯშიგა წნევის, თირკმელების კენჭოვანი Read More …

ოსტეოპათია ნეფროგენური

ოსტეოპათია ნეფროგენური – (ბერძ. Osteon ძვალი + pathos ტანჯვა, ავადყოფობა; nephros თირკმელი + gennao წარმოშობა; სინ.: ნეფროგენური ოსტეოდისტროფია, ურემიული, აზოტემიური ოსტეოპენია)ჩონჩხის დიფუზური დაზიანება თირკმელების უკმარისობისა და ტუბულოპათიების დროს, განპირობებული კალციუმ – ფოსფოროვანი ცვლის დარღვევებით. ნეფროგენული ოსტეოპათიის ძირითად მიზეზს წარმოადგენს თირკმელების Read More …

ოსტეოიდ – ოსტეომა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოსტეოიდ – ოსტეომა – 1. (ბერძ. Osteon ძვალი +eidos სახე; სინ.: ოსტეოიდური ოსტეომა) ოსტეოგენური ბუნების კეთილთვისებიანი სიმსივნე, რომელიც ხასიათდება ოსტეოიდის წარმოქმნით მის ცენტრალურ ნაწილებში და ოსტეოსკლეროზის ზონის არსებობით მიმდებარე ძვლოვან ქსოვილში. ხშირია Read More …

ოსტეობლასტომა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოსტეობლასტომა – ძვლის კეთილთვისებიანი სიმსივნე, გამოირჩევა გიგანტური ზომებით. უპირატესად ლოკალიზდება ხერხემალში, შესაძლებელია დააზიანოს ჩონჩხის სხვა ძვლებიც. დამახასიათებელია ინტენსიური ტკივილები დაზიანების კერის მიდამოში, რომელიც კუპირდება ანალგეტიკებით. დიაგნოზი ზუსტდება რენტგენოლოგიური და ჰისტოლოგიური გამოკვლევებით. მკურნალობა Read More …

ორსულთა პიელიტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ორსულთა პიელიტი – (მეან.)თირკმლის მენჯის ანთება. პიელიტის განვითარებას ხელს უწყობს შარსაწვეთების ატონია და მასთან დაკავშირებული შარდის შეკავება, რაც თავის მხრივ განპირობებულია მექანიკური წინააღმდეგობით (ორსული საშვილოსნოს მიერ შარსაწვეთებზე, განსაკუთრებით მარჯვენაზე, ზეწოლა). ინფექცია ხვდება Read More …

ნერვული სისტემის ელექტროტრამვა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნერვული სისტემის ელექტროტრამვა – (ნერვ. დაავ.) შესაძლებელია განვითარდეს ცვლად დენთან მუშაობის, მეხის დაცემის დროს. სიმპტომები. გონების სხვადასხვა ხანგრძლივობით დაკარგვა, ბრადიკარდია, თავის ტკივილები, თავბრუსხვევა, უძილობა. შემდგომში ხშირად ვითარდება ასთენონევროზული მდგომარეობა და ვეგეტოსოსხლძარღვოვანი დისტონია. Read More …

ნევრომა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნევრომა – (ქირურგ.) გადაკვეთილი ნერვული ღეროს ბოლოში ნერვული გარსების და ღერძ-ცილინდროვანი წამონაზარდის სიმსივნური გაზრდა. განსაკუთრებით ხშირად ასეთი პათოლოგიები ვითარდება კიდურების ამპუტაციების შემდეგ. სიმპტომები, მიმდინარეობა. ძლიერი ტკივილები, რომლებიც ძლიერდება ტაკვზე ზეწოლით და მცირე Read More …