დისკოზი — მალთაშუა დისკის დეგენერაციული ცვლილებები
(სტატია განახლებულია. 20.12.2025)
რა არის დისკოზი?
დისკოზი წარმოადგენს მალთაშუა დისკში განვითარებულ დეგენერაციულ-დისტროფიულ პროცესს, რომელიც ყველაზე ხშირად ხერხემლის ოსტეოქონდროზის ფონზე ვითარდება. აღნიშნული მდგომარეობა დაკავშირებულია დისკის სტრუქტურული ცვლილებებითა და მისი ფუნქციის თანდათანობით დაკარგვით.
დისკოზის განვითარების მიზეზები
დისკოზის ჩამოყალიბებას ხელს უწყობს რამდენიმე ფაქტორი:
- განმეორებითი მიკროტრავმები
- ჭარბი სტატიკური ან დინამიკური დატვირთვა
- მემკვიდრული წინასწარგანწყობა
- ასაკთან დაკავშირებული ცვლილებები
დროთა განმავლობაში მალთაშუა დისკი შრება, კარგავს ამორტიზაციის უნარს და ხდება უფრო მგრძნობიარე მექანიკური ზემოქმედების მიმართ.
როგორ ვითარდება დისკოზი?
დისკოზის პროგრესირებისას:
- ფიბროზული რგოლი თხელდება და ჩნდება ბზარები
- პულპოზური ბირთვი ინაცვლებს პერიფერიისკენ
- ყალიბდება პროტრუზია
ტრავმის ან ძლიერი დატვირთვისას პროტრუზია შესაძლოა გადაიზარდოს დისკოს თიაქარში, რაც იწვევს ზეწოლას ზურგის ტვინის ნერვულ ფესვებზე (რადიკულოპათია).
დისკოს სიმაღლის შემცირება არღვევს ხერხემლის მამოძრავებელი სეგმენტის სტაბილურობას, რის შედეგადაც იზრდება მალების ცდომისა და ამოვარდნილობის რისკი.
დისკოზის შედეგები და გართულებები
დეგენერაციული ცვლილებების ფონზე:
- იზრდება ხერხემლის მგრძნობელობა ტრავმებისა და მკვეთრი მოძრაობების მიმართ
- ჩქარდება დეგენერაციულ-დისტროფიული პროცესები
- შესაძლოა განვითარდეს ხერხემლის არხის სტენოზი
ზოგიერთ შემთხვევაში, წლების განმავლობაში ორგანიზმი კომპენსატორულად აღადგენს მექანიკურ სტაბილურობას ოსტეოფიტების, იოგების გასქელებისა და დისკოს ფიბროზის ხარჯზე, რის შედეგადაც ტკივილი შესაძლოა დროებით ან სპონტანურად შემცირდეს.
დისკოზის კლინიკური ფორმები
დისკოზი შეიძლება იყოს:
- მწვავე
- მორეციდივე
- ქრონიკული
სიმპტომები დისკოზის ლოკალიზაციის მიხედვით
კისრის ხერხემლის დისკოზი
- გამჭოლი ტკივილი ხელში
- ტკივილის გაძლიერება თავის მოტრიალებისა და კისრის მოძრაობისას
- ტკივილის გადაცემა მხარში, წინამხარში, მტევანში
- დიდი თიაქრის შემთხვევაში — კიდურების პარეზი
წელის ხერხემლის დისკოზი
- ტკივილი დუნდულოებში
- ტკივილის გავრცელება ბარძაყში, წვივში და ტერფში
შორს წასულ შემთხვევებში შესაძლოა განვითარდეს:
- პარესთეზია
- ჰიპერესთეზია
- ანესთეზია (მგრძნობელობის დაკარგვა)
დისკოზის დიაგნოსტიკა
დისკოზის დიაგნოზის დასადასტურებლად გამოიყენება:
- რენტგენოლოგიური გამოკვლევა
(საჭიროების შემთხვევაში ინიშნება დამატებითი ინსტრუმენტული კვლევებიც)
ექიმებს, კურორტებს, ფარმ.ფირმებს ამ გვერდზე შეუძლიათ განათავსონ თავიანთი ინფორმაცია, თუკი ეს ინფორმაცია გამოადგება დისკოზის პრობლემის მქონე პაციენტებს. მოგვწერეთ: Caumednet@gmail.com; ან ვოცაპზე: 577 235 400
სტატიები https://sites.google.com/ – ზე:
- https://sites.google.com/view/artificial-intelligence-medic/რა-პრეპარატები-გამოიყენება-დისკოზის-დროს
- https://sites.google.com/view/ai-eqimi/ai-ექიმი-ანუ-ექიმი-ხელოვნური-ინტელექტით
- https://sites.google.com/view/ai-eqimi/რა-არის-დისკოზი-და-რატომ-ვითარდება-იგი
- https://sites.google.com/view/artificial-intelligence-medic/როგორ-ვლინდება-დისკოზი-და-როდის-უნდა-მივმართოთ-ექიმს
- https://sites.google.com/view/artificial-intelligence-medic/შესაძლებელია-თუ-არა-დისკოზის-მართვა-ოპერაციის-გარეშე
- https://sites.google.com/view/ai-eqimi/რა-როლი-აქვს-ვარჯიშს-და-რეაბილიტაციას-დისკოზის-დროს
- https://sites.google.com/view/ai-eqimi/როგორ-აისახება-დისკოზი-ყოველდღიურ-ცხოვრებაზე