ჰიპერსპლენიზმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჰიპერსპლენიზმი – კლინიკური სინდრომი: სპლენომეგალია ელენთის ფუნქციის გაძლირებით. სისხლის ფორმიანი ელემენტების დაშლა ან დაგროვება ელენთაში და ძვლის ტვინის მიერ სისხლწარმოქმნის დაქვეითება. განაპირობებს ანემიას, ლეიკოპენიას, თრომბოციტოპენიას და სისხლდენებს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

ცხიმოვანი ემბოლია ტრავმული

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ცხიმოვანი ემბოლია ტრავმული – სისხლძარღვების დაცობა ცხიმის წვეთებით, რომელიც ვითარდება ყველაზე უფრო ხშირად ლულოვანი ძვლების მრავლობითი მოტეხილობების დროს, რასაც თან ახლავს ძვლოვანი რბილი ქსოვილების ელემენტების გაჭყლეტა, პარენქიმული ორგანოების მნიშვნელოვანი დაზიანებები, ასევე თერმული Read More …

ციტოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტოზი – 1. (cytosis ბერძნ. cytos – უჯრედი) ნივთიერებათა შესვლა უჯრედში ან მისგან გამოსვლა არა დიფუზიის გზით, არამედ პინოციტოზისა და ფაგოციტოზის მეშვეობით. არჩევენ ენდოციტოზსა (ნივთიერებების შესვლას უჯრედებში) და ეგზოციტოზს (ნივთიერებების გამოსვლას უჯრედებში). Read More …

შარდის შეკავება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შარდის შეკავება – პათოლოგიური მდგომარეობა, როდესაც თირკმლების ნორმალური ფუნქციონირების ფონზე არ ხდება შარდის გარეთ გამოყოფა, რისი მიზეზიც შეიძლება იყოს შარდსაწვეთების ან შარდსადენის დახშობა, აგრეთვე ნერვული სისტემის ზოგიერთი დაავადებები (შარდის ბუშტის კედლის კუნთოვანი Read More …

ქრომატოლიზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრომატოლიზი – (chromatolysis ბერძნ.chroma, chromatos  –  ფერი და lysis  –  გახსნა)    1. დეგენერირებული  უჯრედების ბირთვში ქრომატინის გახსნა, რომელიც აღარ იღებება; 2. ტიგროიდული ნივთიერების (ნისლის მარცვლების) გაფანტვა ნეირონების გაღიზიანების დროს, რაც დაკავშირებულია პროტონეიროფიბრილებისა Read More …

ქორისტომა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქორისტომა – (choristoma ბერძნ.choristoma  –  გადაზონრვა)   ნორმალური ორგანიზმის და ქსოვილების ელემენტების ზრდა მისთვის დამახასიათებელი ადგილის გარეთ, სხვაგან (მაგ., ფილტვებში, ტვინის ქსოვილებში, განივზოლიან კუნთოვან ბოჭკოებში და სხვ.). ქორისტომა განვითარების ანომალიის გამოვლენაა. (ც. გაჩეჩილაძე, Read More …

ფილტვის ექინოკოკი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფილტვის ექინოკოკი – (ქირურგ.) სიმპტომები, მიმდინარეობა. სხვადასხვა ლოკალიზაციის ტკივილები გულმკერდის მიდამოში (დამოკიდებულია კისტის განლაგებაზე), ხველა. კისტის ბრონქში გახსნისთანავე ჩნდება დიდი რაოდენობით ღია ბლანტი ნახველი. ასეთი ღრუს დაჩირქების შემთხვევაში ნახველი შესაძლოა იყოს ჩირქოვანი, Read More …

ფიზიოლოგია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფიზიოლოგია – (ბერძნ. physis  –  ბუნება და … ლოგია) ადამიანისა და ცხოველთა, მეცნიერება, რომელიც შეისწავლის სასიცოცხლო პროცესთა დინამიკას, ცოცხალი ორგანიზმის, როგორც მთლიანის, და მისი ორგანოების, ქსოვილების, უჯრედებისა და უჯრედთა სტრუქტურული ელემენტების ფუნქციებს, Read More …

ტულარემიდი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტულარემიდი – (tularemidum;  ტულარემილი   +  ბერძ.  – eides მსგავსი)გამონაყრის ელემენტების საერთო დასახელება (ლაქები, პაპულები, პუსტულები და სხვ.), რომლებიც აღინიშნება ტულარემიის დროს ან ტულარემიის ვაქცინის შეყვანის შემდეგ. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო Read More …

ტროფიკა

ტროფიკა – (ბერძ. Trophe საკვები, კვება) სხვადასხვა ქსოვილის უჯრედებისა და არაუჯრედოვანი ელემენტების კვების პროცესთა ერთობლიობა, რომელიც უზრუნველყოფს მთლიანი ორგანიზმისა და მისი ორგანოებისა და ქსოვილების ზრდას, მომწიფებას, სტრუქტურისა და ფუნქციის შენარჩუნებას. გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი

ტრიქობაზალიომა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტრიქობაზალიომა – (trichobasalioma; ლათ. Thrix თმა + ბაზალიომა) თმის ფოლიკულის და მისი ემბრიონალური ჩანასახის  ეპითელური სიმსივნე. კლინიკური სურათი ხასიათდება შუბლის კანზე, თავის თმიან ნაწილზე და კანის სხვა უბნებზე ერთეული, იშვიათად მრავლობითი, მრგვალი Read More …

ტრავმული შოკი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტრავმული შოკი – ორგანიზმის ზოგადი მძიმე რეაქცია ქსოვილთა მასიური ტრავმისა და სისხლდაკარგვის გამო. ეტიოლოგია: მძიმე დახურული და ღია მოტეხილობები, შინაგანი ორგანოების ტრავმები, ფართო ჭრილობები. შოკის განვითარების მთავარი ფაქტორია  ნერვული სისტემის ელემენტების ტრავმა, Read More …

ტვინის სიმსივნეები (თავისა და ზურგის ტვინის

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტვინის სიმსივნეები (თავისა და ზურგის ტვინის – )  –  ვითარდება მოზრდილებსა და ბავშვებში, განსაკუთრებით ხშირად 50 – 55 და 5 – 10 წლის ასაკში. 15 წელზე მეტი ასაკის ავადმყოფებში თავის ტვინის ავთვისებიანი Read More …

სტომა

სტომა – 1. (სტომატ.) ხვრელი, პირი (ხელოვნური ხვრელის შექმნა მაგალითად, ტრაქეოსტომა). 2.  ადამიანის ორგანოების ქსოვილური ელემენტების ბოჭკოების წნულების ერთობლიობა, რომელიც სხვა უჯრედებს უკავშირებს ერთმანეთს და საყრდენს უქმნის მათ [ქსე] გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი  

სპონდილიტი

სპონდილიტი – ხერხემლის ელემენტების ანთებითი დაავადება (მალთშუა სახსრების, დისკების, მალების სხეულების) გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი

სოციალური ცვლილება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სოციალური ცვლილება – სოციალური ურთიერთობების სისტემებსა და სოციალურ სტრუქტურებში ახალი კულტურული ელემენტების გამოჩენის პროცესი. (სოც. და მარკ.კვლ.) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

სკლეროზი

სკლეროზი – sclerosis – ორგანოს გამკვრივება, როდესაც ხდება  მისი მკვდარი ფუნქციური ელემენტების შენაცვლება შემაერთებელი ქსოვილით (ჩვეულებრივ ფიბროზულით) ან ჰომოგენური ჰიალინისმაგვარი მასით. გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი  

სისხლძარღვის შუა გარსი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სისხლძარღვის შუა გარსი – (tunica media)   წარმოდგენილია გლუვკუნთოვანი  უჯრედებითა და ელასტიკური ელემენტების შემცვე­ლობის სიჭარბით, ფაშარი შემაერთებელქსოვილოვანი ჩანაფენებით. გარეთა გარსის საზღვარზეა გარეთა ელასტიკური მემბრანა; გარსის სისქე არტერიებსა და ვენებში იცვლება ჰემოდინამიკურ პირობებთან დაკავშირებით. Read More …

სისტემა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სისტემა – (ინტ.) system ნებისმიერი ობიექტი, რომელიც ერთდროულად განიხილება, როგორც განუყოფელი მთლიანობა და როგორც ერთობლიობა სხვადასხვაგვარი ელემენტებისა, რომლებიც გაერთიანებულნი არიან გარკვეული მიზნის მისაღწევად. 2.  ურთიერთდაკავშირებული ელემენტების მოწესრიგებული მთლიანობა, რომელსაც გააჩნია საკუთარი ორგანიზაცია Read More …

სიმულტანაგნოზია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სიმულტანაგნოზია – მხედველობითი აგნოზიის ვარიანტი – რამდენიმე ნაწილისაგან შემდგარი მთლიანი ობიექტების შეცნობის უნარის დარღვევა, მიუხედავად მისი ცალკეული ელემენტების შეცნობის უნარის შესაძლებლობისა. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

საინფორმაციო სისტემა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი საინფორმაციო სისტემა – (ინტ.) information system  ერთმანეთთან განსაზ ღვრული სახით დაკავშირებულ მატერიალურ ან არამატერიალურ ელემენტთა სიმრავლე, რომლებიც ქმნიან თავისებურ მთლიანობას. ასეთი სისტემის სახით ნებისმიერი რეალური ობიექტი შეიძლება წარმოვადგინოთ. თითოეული სისტემა უკვე თავისი Read More …

რუიტერ – პომპენის სიმპტომთკოპლექსი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი რუიტერ – პომპენის სიმპტომთკოპლექსი – (M. Ruiter, ჰოლანდიელი დერმატოლოგი; A.W. M. Pompen; სინ.: მემკვიდრეობითი ლიპოიდური ტეზაურისმოზი, უნივერსალური დიფუზური ანგიოკერატომა) ლიპიდების გენეტიკურად განპირობებული ჩალაგება სისხლძარღვებში, გლუვ კუნთებში, მიოკარდში, თირკმელებში და სხვა ორგანოებში, რაც Read More …

რადიაქტიური ნარჩენების მართვა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი რადიაქტიური ნარჩენების მართვა – საქმიანობის ყველა ფორმა, რომელიც დაკავშირებულია რადიაქტიური ნარჩენების აღრიცხვასთან, შეგროვებასთან, გადამუშავებასთან, გაუვნებელყოფასთან, ტრანსპორტირებასთან და შენახვასთან და რომლის მიზანია გარემოში რადიაქტიური ნარჩენების გაბნევის მაქსიმალური შეზღუდვა და მათგან ბიოსფეროს ელემენტების საიმედო Read More …

პელეგრინ – შტიდის დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პელეგრინ – შტიდის დაავადება – (A. Pellegrini, იტალ. ქირურგი; A. Stieda, გერმ. ქირურგი; სინ.: შტიდის მოტეხილობა, შტიდ – პელეგრინის სინდრომი) ბარძაყის ძვლის მედიალური ზედაროკის მიდამოში პარაარტიკულური ქსოვილების პოსტტრავმული ოსიფიკაცია. დაავადება აღინიშნება ორივე Read More …

ოსლერ – რანდიუს დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოსლერ – რანდიუს დაავადება – (W. Osler, ინგლ. ექიმი; სინ.: ოსლერის დაავადება, ჰემორაგიული ანგიომატოზი) მემკვიდრეობითი დაავადება, რომელიც ხასიათდება წვრილი სისხლძარღვების (ვენულებისა და კაპილარების) ლოკალური გაფართოებით მათი სტრუქტურული არასრულფასოვნების გამო და ჰემორაგიების გამოვლინებებით. Read More …

ოროას ცხელება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოროას ცხელება – ინფექციური ტრანსმისიური ტკივილი, იწვევს ბარტონელა ბაცილოფორმუსი. ეპიდემიოლოგიურია პერუს, ეკვადორის, ბოლივიის, ჩილესა და კოლუმბიის მთიან რაიონებში. გადაიცემა მოსკიტის დანესტვრით. გამოვლინდება ხანგრძლივი ტიპის ცხელებით და კანზე და ლორწოვანზე დაწყლულებისადმი მიდრეკილების მქონე Read More …

ოლიგოციტემია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ოლიგოციტემია – (oligocytaemia; ოლიგო – + ჰისტ. cytus უჯრედი + ბერძ. Haima სისხლი)პერიფერიულ სისხლში ფორმიანი ელემენტების სართო რაოდენობის შემცირება. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები 5.ორსულობა და Read More …

ნეფრიტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნეფრიტი – თირკმლის ანთება, პირველ რიგში გორგლების (გლომერულონეფრიტი); ხასიათდება შარდის ცვლილებებით (შარდში ცილის, სისხლის ფორმიანი ელემენტების გაჩენით), შეშუპებებით, არტერიული ჰიპერტენზით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.საპატრიარქოს ქართული უნივერსიტეტი 4.დიეტები 5.ორსულობა Read More …

ნევროტმეზისი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნევროტმეზისი – პერიფერიული ნერვის ტრავმული დაზიანება, რომელიც მიმდინარეობს მისი ნაწილობრივი ან სრული გაგლეჯით, აქსონის, მიელინის გარსისა და შემაერთებელქსოვილოვანი ელემენტების მთლიანობის დარღვევით. რეგენერაცია შესაძლებელია მხოლოდ ნერვის გაკერვის შემდეგ. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

ნაოფლი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ნაოფლი – (კანისა და ვენ. დაავ.) კანის არაანთებით უბანზე დიდი რაოდენობით, ფეტვის მარცვლის ოდენობის, დაჯგუფებული ან გაფანტული ბუშტუკოვანი გამონაყარი, რომლებიც შეიცავენ გამჭვირვალე შიგთავსს. ვითარდება ცხელებით მიმდინარე მწვავე დაავადებების, ძლიერი გადახურების (ბავშვის შეფუთვნა), Read More …