Tag Archives: უჯრედულ

უჯრედების ევოლუცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედების ევოლუცია – (evolutio cellularum ლათ.evolutio – გაშლა) –  უჯრედების სტრუქტურებისა და ფუნქციის ცვლილებები ცხო­ველთა და მცენარეთა ორგანიზმების ფილოგენეტიკური განვითა­რების დროს. ამ პროცესის დაწყებით უჯრედულ პერიოდამდე ყალიბ­დება უჯრედული ორგანიზაცია, რომელიც შემდგომში სრულყოფილი ხდება ერთუჯრედოვანი და მრავალუჯრედოვანი ორგანიზმების შემადგენლო­ბაში უჯრედების განვითარების დროს. უჯრედის აგებულების ევოლუ­ციის გაგებისათვის დიდი მნიშვნელობა

Read More

სპერმატოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სპერმატოგენეზი – (spermatogenesis ბერძნ.sperma  –  თესლი და genesis  –  განვითარება) სპერმატოგონიებიდან მამრობითი სასქესო  უჯრედების განვითარების პროცესი. მიმდინარეობს სათესლეს კლაკნილ­ მილაკების მთელ სიგრძეზე ტალღისებურად. სპერამტოგენეზის მიმდი­ნარეობაში არჩევენ ოთხ პერიოდს: 1. გამრავლების; 2. ზრდის; 3. მომწიფებისა და 4. ჩამოყალიბების. ამ პერიოდების შესაბამის უჯრე­დულ ფორმებს ეწოდება: 1. შპერმატოგონიები; 2. პირველი

Read More

სიმპლასტი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სიმპლასტი – (symplastus ბერძნ.syn  –  ერთად და plastos  –  წარმოქმნილი) უჯრედის აგებულების ერთ – ერთი ფორმა, რომლის დიდი რაოდენობით დაგროვილი ციტოპლაზმის ბირთვები მრავალრიცხოვანია, შეიძლება იყოს 10 – ზე მეტი, ზოგჯერ ასობით და ათასობითაც კი. სიმპლასტურ წარმონაქნებში ციტოპლაზმით გარშემოკრული ბირთვები ცვლის რეაქციების აქტიური ცენტრებია. ამ ბირთვულ – ციტოპლაზმურ

Read More

პირველადი ექტოდერმა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პირველადი ექტოდერმა – (ectoderma primitivum ბერძნ.ectos – გარეთ, გარედან, derma, dermatos – კანი; სინ.ექტობლასტი, ეპიბლასტი – epiblastus ბერძნ.epi – ზე და blastos – ნერგი, ჩანასახი) ორშრიანი ჩანასახის – ჩანასახოვანი ფარის გარეთა ფურცელი, რომე­ლიც გამოიყოფა დელამინაციის ხერხით. უმაღლეს ხერხემლიანებში იგი პირველადი ექტოდერმაა, რომელიც, საკუთრივ ექტოდერმის გარდა, შე­ი­ცავს აგრეთვე

Read More

პერსისტენცია ვირუსების

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პერსისტენცია ვირუსების – (ლათ. Persistere დარჩენა) ვირუსების ხანგრძლივად დარჩენა მასპინძლის ორგანიზმში ან უჯრედულ კულტურაში. მწვავე ინფექციური დაავადების დროს ვირუსის ორგანიზმში ყოფნის ხანგრძლივობა განისაზღვრება ინკუბაციური პერიოდის ხანგრძლივობითა და დაავადების გაურთულებელი კლინიკური მიმდინარეობის ხანგრძლივობით. ამ ვადაზე მეტად ვირუსის შენარჩუნება წარმოადგენს ვირუსის პერსისტენციას; რიგ შემთხვევებში იგი გრძელდება თვეებისა და წლების,

Read More