ციტოგენია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციტოგენია – (cytogenia ბერძნ.cytos – უჯრედი და gonos – დაბადება) – მცენარეთა და ცხოველთა გამრავლების ხერხი ცალკეული უჯრედის მეშვეობით (ვეგეტატიური გამრავლებისგან განსხვავებით, რომელიც ხორციელდება უჯრედული კომპლექსების ხარჯზე). მრავალუჯრედოვან ორგანიზმებში ციტოგონიის ტიპური მაგალითია Read More …

შედარებითი ანატომია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შედარებითი ანატომია – ანატომიის ნაწილი, რომელიც შეისწავლის ცხოველური ორგანიზმისა და მისი ორგანოების აგებულების და განვითარების კანონზომიერებებს ევოლუციის პროცესში, დაწყებული უმდაბლესი ფორმებიდან უმაღლესამდე, სხვადასხვა სისტემატური ჯგუფის ცხოველთა შეპირისპირების გზით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული Read More …

ქოლეცისტოკინინი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქოლეცისტოკინინი – (სინ.: პანკრეოზიმინი)ადამიანისა და ცხოველთა ჰორმონი, რომელიც მონაწილეობს კუჭ – ნაწლავის ტრაქტის სეკრეტორული და მოტორული ფუნქციების ჰემორალურ რეგულაციაში. ქოლეცისტოკინინი შედის ე. წ. ენტერული სისტემის შემადგენლობაში და სხვა ჰორმონების მსგავსად მონაწილეობს საჭმლის Read More …

ფსევდოაქტინოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფსევდოაქტინოზი – აქტინობაცილოზი, პროაქტინომიკოზი ცხოველთა ინფექციური დაავადებაა. ადამიანი იშვიათად ავადდება. ახასიათებს თავის, კისრისა და ლიმფური კვანძების ჩირქოვანი დაზიანება. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

ფილოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფილოგენეზი  – (phylogenesis ბერძნ.phylon  –  გვარი, ტომი, genesis  –  განვითარება, წარმოშობა. სინ.ფილოგენია) მცენარეთა და ცხოველთა სამყაროს, აგრეთვე ორგანიზმების ამა თუ იმ ტაქსონო­მიური ცალკეული ჯგუფის (ტიპების, კლასების და ა.შ.) ისტორიული განვითარების პროცესი. ტერმინი Read More …

ფიზიოლოგია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფიზიოლოგია – (ბერძნ. physis  –  ბუნება და … ლოგია) ადამიანისა და ცხოველთა, მეცნიერება, რომელიც შეისწავლის სასიცოცხლო პროცესთა დინამიკას, ცოცხალი ორგანიზმის, როგორც მთლიანის, და მისი ორგანოების, ქსოვილების, უჯრედებისა და უჯრედთა სტრუქტურული ელემენტების ფუნქციებს, Read More …

უჯრედული თეორია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედული თეორია – უმნიშვნელოვანესი ფართო ბიოლოგიური განზოგადება, რომელიც შეიცავს შემდეგ ძირითად დებულებებს: 1. უჯრედი ელემენტარული სტრუქტურული და ფუნქციური ერთეულია, რომელიც ქმნის ყველა მცენარეული და ცხოველური ორგანიზმის აგებულებისა და განვითარების საფუძველს; 2. ყველა Read More …

უჯრედების ევოლუცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი უჯრედების ევოლუცია – (evolutio cellularum ლათ.evolutio – გაშლა) –  უჯრედების სტრუქტურებისა და ფუნქციის ცვლილებები ცხო­ველთა და მცენარეთა ორგანიზმების ფილოგენეტიკური განვითა­რების დროს. ამ პროცესის დაწყებით უჯრედულ პერიოდამდე ყალიბ­დება უჯრედული ორგანიზაცია, რომელიც შემდგომში სრულყოფილი Read More …

ტურგორი

ტურგორი – 1. (ლათ. Turgere შესივებული ვარ) განზოგადებული ცნება, რომელიც ახასიათებს ცხოველთა უჯრედების, რბილი ქსოვილების და ორგანოების უნარს, წინააღმდეგობა გაუწიონ სხვადასხვა მექანიკურ ზემოქმედებას.2. ტურგორი   –  ქსოვილთა ნორმალური ტონუსი. გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი  

ტრანსმისიული დაავადებანი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ტრანსმისიული დაავადებანი – 1. ადამიანის და ცხოველების ინფექციური და პარაზიტული დაავადებანი, რომელთა გამომწვევები გადააქვთ ფეხსახსრიანებს. გამომწვევის გადატანის პროცესი შეიძლება იყოს სპეციფიკური (თუ გამომწვევი მრავლდება და განვითარების ციკლს გაივლის გადამტანის ორგანიზმში) და მექანიკური. Read More …

სტრომა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სტრომა – (ბერძნ. stroma  –  საფენი, საგებელი) (ბიოლ.), 1. ადამიანისა და ცხოველთა ორგანოების (ჯირკვლების, საკვერცხის, ელენთის, ლიმფური კვანძების და მისთ.) ქსოვილური ელემენტები (უმეტესად  –  შემაერთებელი ქსოვილის) ბოჭკოების წნულების ერთობლიობა, რ – იც Read More …

სტენოფაგია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სტენოფაგია – ცხოველთა ვიწრო სპეციალიზირებული კვება ერთი ან რამდენიმე სახის საკვებით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და მშობიარობა

სომატური მუტაცია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სომატური მუტაცია – სხეულის უჯრედებში წარმოქმნილი მუტაცია, რომელიც იწვევს ორგანიზმის მოზაიკურიბას, ე. ი. ორგანიზმში ქრომოსომთა რაოდენობით ან გენებით განსხვავებული უჯრედების , ქსოვილების ან ნაწილების წარმოქმნას. სომატური მუტაცია თავისი ბუნებით არ განსხვავდება სასქესო Read More …

სმენის ორგანოები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სმენის ორგანოები – ადამიანისა და ცხოველთა ორგანოები, რომლებითაც ხდება ბგერითი რხევების აღქმა და გაანალიზება. სმენის ორგანოები შეადგენენ სმენითი რეცეპტორი (ფონორეცეპტორი), ე. ი. მგრძნობიარე უჯრედი მასთან დაკავშირებული მგრძნობიარე ნერვული ტოტითურთ და არანერვული ნაწილები, Read More …

სინგამიდოზი (სინგამოზი)

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სინგამიდოზი (სინგამოზი) – ჰელმინთოზი ნემატოზების ჯგუფიდან, რომელსაც იწვევს Syngamus laryngeus; პარაზიტობს ხორხში, ტრაქეაში და ბრონქებში და იწვევს ლარინგიტს, ტრაქეობრონქიტს. ძირითადად არის ცხოველთა დაავადება, ადამიანებში აღწერილია ერთეული შემთხვევები. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

სეროთერაპია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი სეროთერაპია – (ლათ. serum – შრატი)ინფექციური დაავადებების  მკურნალობის მეთოდები ცხოველთა სამკურნალო შრატების შეყვანის გზით, რომლებიც იმუნიზირებულია  მოცემული დაავადების გამომწვევის ან მისი ტოქსინების საწინააღმდეგოდ. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა Read More …

სასქესო ჯირკვლები

სასქესო ჯირკვლები – გონადები, საერთო სახელწოდება ადამიანისა და ცხოველთა ორგანოებისა, რომლებშიც ვითარდება და ყალიბდება გამეტები. ადამიანისა და ხერხემლიანი ცხოველების სასქესო ჯირკვლები შეიცავს ჰორმონების წარმომქმნელ ელემენტებსაც (იხ. სასქესო ჰორმონები), მაგრამ რამდენადაც გონადების მთავარი ფუნქცია სეკრეცის არ არის, სახელწ. სასქესო ჯირკვლები უმართებულოა. Read More …

პოლიპლოიდია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პოლიპლოიდია – 1. მცენარეთა ან ცხოველთა უჯრედებში ქრომოსომული კომპლექტის ჯერადი ზრდის შემთხვევების საერთო სახელწოდება. 2. პოლიპლოიდია – (polyploidia ბერძნ.poly – ბევრი და ploos – დაგროვება) უჯრედებში ორზე მეტი, მაგალითად, სამი, ოთხი, ხუთი Read More …

პოლიემბრიონია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პოლიემბრიონია – (პოლი… და ბერძნ. embryon – ჩანასახი) ცხოველებში, რამდენიმე ჩანასახის განვითარება ერთი ზიგოტიდან. პოლიემბრიონია შედეგია ადრეული ჩანასახის რამდენიმე ნაწილად გაყოფისა, უმეტესად – დაყოფის პროცესში ბლასტომერების ურთიერთდაცილებისა და თითოეული მათგანის დამოუკიდებელ ორგანიზმად Read More …

პნევმოგრაფია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პნევმოგრაფია – (ბერძნ. pneuma – სუნთქვა და …გრაფია), ადამიანისა და ცხოველთა სუნთქვითი მოძრაობის რეგისტრაცია. იყენებენ ექსპერ. და კლინიკურ – ფიზიოლ. გამოკვლევებში სუნთქვითი მოძრაობების ხასიათის, გარეგანი სუნთქვის რეგულაციისა და მისი დარღვევების შესასწავლად სხვადასხვა Read More …

პირველადი სასქესო ნიშნები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი პირველადი სასქესო ნიშნები – ადამიანისა და ცხოველთა საქესო ორგანოები, ე. ი. მდედრისა და მამრის განმასხვავებელი ორგანოები, რომლებიც უშუალოდ გამრავლების ფუნქციას ასრულებენ. პირველადი სასქესო ნიშნებს შეადგენენ გონადები (საკვერცხე, სათესლე), სასქესო გზები და გარეგანი Read More …

მემკვიდრეობითი ინფორმაციის კოდი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი მემკვიდრეობითი ინფორმაციის კოდი – (ფრანგ. code – პირობითი შემოკლება, შიფრი, ლათ.informare – შეტყობინება) გენეტიკური კოდი, რომელსაც ახასიათებს მემკვიდრეობის მატერია­ლურ სუბსტრატში – დნმ – ის მოლეკულაში აზოტური ფუძეების გარკვეული მონაცვლეობით განლაგება. უოტსონისა და Read More …

ინდივიდუალური განვითარების ბიოლოგია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ინდივიდუალური განვითარების ბიოლოგია – მეცნიერება, რომელიც შეისწავლის ორგანიზმების ონტოგენეზური განვითარების კანონზომიერებებს. იგი ჩამოყალიბდა უკანასკნელ ათწლეულში ექსპე­რიმენტული ემბრიოლოგიის, მოლეკულური ბიოლოგიის, გენეტიკის, ციტოლოგიის მიღწევათა საფუძველზე. ინდივიდუალური განვითარების ბიოლოგიის ამოცანაა განვითარებად ინდივიდში მიმდინარე მაკრო და Read More …

ეპიზოოტოლოგია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ეპიზოოტოლოგია – სასოფლო – სამეურნეო ცხოველთა გადამდებ დაავადებათა წარმოშობა – განვითარებისა და მათთან ბრძოლის მეთოდების შემსწავლელი მეცნიერება. ფასეულ ინფორმაციას აწვდის მედიცინას – საერთოდ, და ფარმაციას. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა Read More …

ბრძოლა არსებობისათვის

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ბრძოლა არსებობისათვის – ორგანიზმთა მიერ წინააღმდეგობის გაწევა ცოცხალი და არაცოცხალი ბუნების იმ ფაქტორებისადმი, რომლებიც არახელსაყრელია მათი სიცოცხლისა და გავრცელებისათვის. არსებობისათვის ბრძოლის შედეგად გადარჩებიან და განსაკუთრებით მრავალრიცხოვან და სიცოცხლისუნარიან შთამომავლობას ტოვებენ ის ერთეულები, Read More …

ანიჩკოვის უჯრედები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ანიჩკოვის უჯრედები – უჯრედები, რომლებიც წარმოიქმნებიან ადამიანისა და ცხოველთა გულის კუნთში ბოჭკოების დიფერენ­ცირების დროს. ვარაუდობენ, რომ ეს უჯრედები იძენენ შემაერთე­ბელქსოვილოვანი სტრუქტურის მრავალ თვისებას და კარგავენ მეორა­დი კუნთოვანი დედიფერენცირების უნარს. სინ.მიოციტები ან მიოგე­ნური Read More …

ამინოქსიდაზები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ამინოქსიდაზები – ფერმენტების ჯფუფი – ამინების ჟანგვითი დეზამინირების კატალიზატორები. განეკუთვნებიან ოქსიდორედუქტაზებს. ამინოქსიდაზები გვხვდება ადამიანისა და ცხოველთა ღვიძლში, თირკმლებში, მცენარეებსა და ბაქტერიებში. მონოამინოქსიდაზა მიტოქონდრიებში გხვდება და ახდენს მონოამინების, მათ შორის ადრენალინის, სეროტონინისა და Read More …

ამიდაზები

ამიდაზები – ჰიდროლიზური ფერმენტების ჯგუფი. მჟავა ამიდების ტიპის ნივთიერებებში ხლეჩს ნახშირბადსა და აზოტს შორის ბმებს. გვხვდება ცხოველთა და მცენარეთა ქსოვილებში. მიკროორგანიზმებში. მონაწილეობს აზოტოვანი ცვლის პროცესში. [“1”] გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი