ჰიპოპიტუიტარიზმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჰიპოპიტუიტარიზმი – ავადმყოფური მდგომარეობა, რომელიც განპირობებულია ჰიპოფიზის ჰორმონების დაქვეითებული წარმოქმნით. წარმოიქმნება, მაგ. ჰიპოფიზის ან ჰიპოთალამუსის სიმსივნეებისას, ოპერაციების, დასხივების შედეგად. ქალებში ვლინდება ამენორეით და მამაკაცებში უნაყოფობით, თირეოტროპული ჰორმონის დეფიციტი იწვევს მეორად ჰიპოთირეოზს, ადრენოკორტიკოტროპული Read More …

ჰიპოგენეზია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჰიპოგენეზია – (hypogenesis ბერძნ. hypo  –  ქვევით, genesis  –  განვითარება) ორგანოების ან მათი ნაწილების განუვითარებლობა. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 წ.) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

ჰიპერტონია

ჰიპერტონია – ქსოვილებისა და ორგანოების ტონუსის მომატება. უფრო გავრცელებულია ამ ტერმინით სისხლის წნევის მომატების აღნიშვნა. გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი

წითელი მგლურა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი წითელი მგლურა – დაავადება კოლეგენოზების ჯგუფიდან, რომელსაც ახასიათებს შემაერთებელი ქსოვილის, სახსრების, კანის სეროზული გარსების, შინაგანი ორგანოების, ცენტრალური ნერვული სისტემის დაზიანება და ვლინდება ტკივილებით სახსრებში, ცხელებით, მადის დაკარგვით, უძილობით და სხვ.; პათოგენეზში მთავარ Read More …

ცხიმოვანი ემბოლია ტრავმული

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ცხიმოვანი ემბოლია ტრავმული – სისხლძარღვების დაცობა ცხიმის წვეთებით, რომელიც ვითარდება ყველაზე უფრო ხშირად ლულოვანი ძვლების მრავლობითი მოტეხილობების დროს, რასაც თან ახლავს ძვლოვანი რბილი ქსოვილების ელემენტების გაჭყლეტა, პარენქიმული ორგანოების მნიშვნელოვანი დაზიანებები, ასევე თერმული Read More …

ციროზი

ციროზი – პარენქიმული ორგანოების – ღვიძლის, ფილტვის, თირკმელებისა და სხვ. დაავადება, რომლის დროსაც ორგანო დეფორმირდება და განიცდის სტრუქტურულ ცვლილებებს. არსებობს ინფექციური, ტოქსიკური და სხვა წარმოშობის ციროზი. გაფრთხილება! ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი

ციკლოსომია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ციკლოსომია – (cyclosomia; ციკლო –  + ბერძ. soma სხეული) ციკლოტომიის დეპრესიული ფაზების ან მანიაკალურ – დეპრესიული ფსიქოზის პერიოდული წარმოქმნა, შინაგანი ორგანოების რაიმე დაავადებისათვის დამახასიათებელი მსგავსი დარღვევების სიჭარბით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …

ცენოგენეზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ცენოგენეზი – 1. (cenogenesis ბერძნ.kainos – ახალი და genesis – წარმოშობა) – ემბრიონული განვითარების დროს ისეთი ახალი ნიშნების წარმოქმნა, რომლებიც წინაპრებს არ ახასიათებდათ. ამ ნიშნებს ჩანასახისთვის აქვს შემგუებლობითი მნიშვნელობა. ცენოგენეზური ნიშანია მაგ., Read More …

ჩანასახოვანი ფურცლები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ჩანასახოვანი ფურცლები – (strata germinalia)  ჩანასახის სხეულის ფენები, რომელიც წარმოიქმნება გასტრულაციის პროცესში. ორგანიზმთა უმრავლესობას აქვს 3 ჩანასახოვანი ფურცელი: გარეთა   –  ექტოდერმა, შიგნითა  –  ენტოდერმა, შუა  –  მეზოდერმა. თითოეული ჩანასახოვანი ფურცელი საწყისია გარკვეული Read More …

შტრუმპელის სპასტიკური პარაპლეგია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შტრუმპელის სპასტიკური პარაპლეგია – (A. G.  G.  Stnimpell, გერმ.  ნევროპათოლოგი;  სინ. ერბ – შარკო – შტრუმპელის დაავადება) ნერვული სისტემის ქრონიკული პროგრესირებადი მემკვიდრულ – ოჯახური დაავადება, რომელიც ხასიათდება ცენტრალური ქვედა პარაპარეზის განვითარებით, მენჯის Read More …

შტრიუმპელის დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შტრიუმპელის დაავადება – (A. G. G. Strumpell, გერმ. ნევროპათოლოგი; სინ.: შტრიუმპელის ოჯახური სპასტიკური პარაპლერგია)ნერვული სისტემის მემკვიდრულ – ოჯახური ქრონიკული პროგრესირებადი დაავადება, ზურგის ტვინის მთელს სიგრძეზე პირამიდული ტრაქტის გამტარების დეგენერაციული ცვლილებებით; დამახასიათებელია ცენტრალური Read More …

შტეინერ – ფერნერის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შტეინერ – ფერნერის სინდრომი – (L.  Steiner, გერმ. ექიმი; Н.  Voerner, გერმ. ექიმი;  სინ. ანგიომატოზი მილიარული)წერტილოვანი ტელეანგიექტაზიების შერწყმა სახის ერითემასთან, რომელიც აღინიშნება შინაგანი ორგანოების სიმსივნეების დროს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო Read More …

შტეინ – ლევენტალის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შტეინ – ლევენტალის სინდრომი – ორივე საკვერცხის გადიდება მათი კაფსულის გასქელებითა და ფოლიკულის ცისტოზური ატრეზიით. ვლინდება სქესობრივი მომწიფების პერიოდში ჰირსუტიზმით, სიმსუქნით, მენსტრუალური ციკლის დარღვევით, უნაყოფობით. სინდრომს საფუძვლად უდევს  თირკმელზედა ჯირკვლების მიერ ანდროგენების Read More …

შიხენის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შიხენის სინდრომი – ჰიპოთალამურ – ჰიპოფიზული უკმარისობა, რომელიც წარმოიქმნება მშობიარობისას არაკომპენსირებული მასიური სისხლდენისა და კოლაფსის შედეგად. არტერიული წნევის მკვეთრი დაცემა იწვევს ჰიპოფიზის წინა წილის  ანგიოსპაზმს, ჰიპოქსიასა და ნეკროზს; ვლინდება ლაქტაციის არარსებობით, ამენორეით, Read More …

შინაგანი დაავადებები

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შინაგანი დაავადებები – კლინიკური მედიცინის დარგი, რომელიც შეისწავლის შინაგანი ორგანოების დაავადებების განვითარებისა და გამოვლენის  მიზეზებსა და მექანიზმებს, შეიმუშავებს მათი დიაგნოსტიკის, მკურნალობისა (გარდა ქირურგიულისა და სხივურისა) და პროფილაქტიკის  მეთოდებს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული Read More …

შერყევა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შერყევა – (ლათ. commotio) ქსოვილებისა და ორგანოების დახურული მექანიკური დაზიანება, რომელიც ხასიათდება მათი ფუნქციის დარღვევით, ნათლად გამოხატული მორფოლოგიური ცვლილებების გარეშე; ხშირად აღინიშნება თავის, ზურგის ტვინისა და გულმკერდის შერყევები. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული Read More …

შედარებითი ანატომია

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შედარებითი ანატომია – ანატომიის ნაწილი, რომელიც შეისწავლის ცხოველური ორგანიზმისა და მისი ორგანოების აგებულების და განვითარების კანონზომიერებებს ევოლუციის პროცესში, დაწყებული უმდაბლესი ფორმებიდან უმაღლესამდე, სხვადასხვა სისტემატური ჯგუფის ცხოველთა შეპირისპირების გზით. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული Read More …

შარდის გამომტანი ორგანოების ლორწქვეშა ჩანაფენი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შარდის გამომტანი ორგანოების ლორწქვეშა ჩანაფენი – (tela submucosa)   შედგება ფაშარი ბოჭკოვანი შეამერთებელი ქსოვილისაგან. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 წ.) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა Read More …

შანკროიდი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი შანკროიდი – ვენერიული დაავადება, რომელსაც იწვევს ჰემოფილური ჩხირის განსაკუთრებული სახე. გვხვდება უპირატესად ცხელ ქვეყნებში. დაავადება გადაეცემა სქესობრივი გზით. დასნებოვნებიდან 3 – 14 დღის შემდეგ სასქესო ორგანოების, შორისის, უკანა ტანის მიდამოში ვითარდება ფართო Read More …

შაია – დრეიჯერის სინდრომი

შაია – დრეიჯერის სინდრომი – (G. M. Shy, ამერიკ. ნევროპათოლოგი; G. A. Drager, ამერიკ. ნევროპათოლოგი)  ცენტრალური ნერვული სისტემის უცნობი ეტიოლოგიის დეგენერაციული დაზიანება, რომელიც ვლინდება ორთოსტატიკური არტერიული ჰიპოტენზიით, რომელიც დაავადების სხვადასხვა სტადიებზე შერწყმულია პარკინსონიზმის სიმპტომებთან, ანჰიდროზთან, მენჯის ორგანოების ფუნქციის მოშლასთან და Read More …

ღებინება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ღებინება – კუჭის შიგთავსის უნებლიე, ბიძგისმაგვარი ამოსროლა პირიდან. აღნიშნული აქტი რეგულირდება სპეციალური ღებინების ცენტრის მიერ, რომელიც კოორდინაციას უწევს პილორუსის, კუჭის მუსკულატურის, აგრეთვე სასუნთქი და მუცლის პრესის კუნთების შეთანხმებულ შეკუმშვებს. ღებინება შესაძლოა განვითარდეს Read More …

ქსოვილოვანი შეუთავსებლობა

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქსოვილოვანი შეუთავსებლობა – 1. (იმუნოლოგიური) გენეტიკურად განპირობებული ანტიგენური განსხვავება, რომელიც იწვევს ტრანსპლანტანტის მოცილების რეაქციას. ქსოვილოვანი შეუთავსებლობის გადალახვა დონორის შერჩევით, სხვადასხვა სამკურნალო საშუალებების გამოყენებით და სხვ. საფუძვლად უდევს ორგანოების და ქსოვილების წარმატებულ გადანერგვას. Read More …

ქრომომიკოზი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქრომომიკოზი – დაავადება, რომელსაც იწვევს განსაკუთრებული მუქი შეფერილობის სოკოები. გვხვდება ტროპიკულ და სუბტროპიკულ ქვეყნებში; დამახასიათებელია კანის, რბილის ქსოვილების, იშვიათად შინაგანი ორგანოების დაზიანება. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა 3.დიეტები 4.ორსულობა და Read More …

ქალას ნერვები (თავის ტვინის ნერვები)

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ქალას ნერვები (თავის ტვინის ნერვები) – განასხვავებენ თავის ქალას 12 წყვილ ნერვს, რომლებიც დაკავშირებულნი არიან თავის ტვინთან. ადამიანის თავის ქალას ნერვებია: ყნოსვის, მხედველობის, თვალის მამოძრავებელი, ჭაღისებრი ნერვი, განმზიდველი ნერვი, სამწვერა ნერვი, სახის Read More …

ფუა – ილემანის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფუა – ილემანის სინდრომი – (Ch. Foix,  ფრან.  ნევროპათოლოგი;  P. Hillemand, ფრან.  ექიმი)    გავისა და კუდუსუნის ძვლის აპლაზიის თანდაყოლილი შერწყმა, ზურგის ტვინის ქვედა სეგმენტების დისპლაზიით; ვლინდება ქვედა პერიფერიული პარაპლეგიით, მენჯის ორგანოების ფუნქციის Read More …

ფსევდოჰერმაფროდიტიზმი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფსევდოჰერმაფროდიტიზმი – თანდაყოლილი დაავადებების ჯგუფი, რომლებიც ხასიათდება გარეთა სასქესო ორგანოების არასწორი განვითარებით, რის გამოც გენიტალიებს აქვთ ინტერსექსუალური აგებულება ან მოგვაგონებენ საწინააღმდეგო სქესის გარეთა სასქესო ორგანოებს. გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა 2.სამედიცინო ლიტერატურა Read More …

ფსევდოაბდომინური სიდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფსევდოაბდომინური სიდრომი – (ბერძ. Pseudes ცრუ + ლათ. Abdominalis მუცლის; სინ.: ცრუ მწვავე მუცელი) ტერმინი, რომელიც ფართოდ გამოიყენება კლინიკურ ლიტერატურაში; აერთიანებს ორგანიზმის სხვადასხვა სისტემებისა და ორგანოების დაავადებებსა და პათოლოგიურ მდგომარეობებს, მუცლის ღრუს Read More …

ფრიტცშე – კლებსის სინდრომი

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფრიტცშე – კლებსის სინდრომი – ძირითადი ნიშანია აკრომეგალია. დაავადებას საფუძვლად უდევს ჰიპოფიზის მიერ სომატოტროპული ჰორმონის ჭარბი პროდუქცია ჰიპოფიზის წინა ნაწილის ჰიპერპლაზიის ან ადენომის  ნიადაგზე. დამახასიათებელია ხელის მტევნების, ფეხის ტერფების, ცხვირის, ტუჩების, ქვედა Read More …

ფოქს – ფორდაისის დაავადება

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფოქს – ფორდაისის დაავადება – (G. H. Fox, ამერ. დერმატოლოგი; J. A. Fordyce. ამერ. დერმატოლოგი) კანის იშვიათი ქრონიკული დაავადება, რომელიც გამოწვეულია საოფლე ჯირკვლების ფუნქციის მოშლით. კლინიკური სურათი ხასიათდება იღლიისქვეშა ფოსოების კანის სიმეტრიული Read More …

ფოლიკული ლიმფური, განცალკევებული

ლალი დათეშიძე, არჩილ შენგელია. სამედიცინო ენციკლოპედიური განმარტებითი ლექსიკონი ფოლიკული ლიმფური, განცალკევებული – საჭმლის მომნე­ლებელი ტრაქტის ორგანოების ლორწოვან და ლორწქვეშა გარსებში იმუნო­კომპეტენტურ უჯრედთა გროვები. (ც. გაჩეჩილაძე, ნ. ჩიკვილაძე. ჰისტოლოგიის, ციტოლოგიის და ემბრიოლოგიის ტერმინთა განმარტებითი ლექსიკონი.”თბ.,”ცოდნა”.2000 წ.) გაფრთხილება! ბმულები: 1.საავტორო ფარმაცევტული სკოლა Read More …